METİN ve AKTARMA

 

 

     MEN SİZE BARYAAN

 

 

     ALMA YENE              

    

     GÜLLEYÄÄR          

 

 

 

     ELMA YİNE              

    

     ÇİÇEK AÇIYOR          

 

 

 

 

 

 

                                                       *                   

 

                               Hoş gaal, erkin oobaam,    

                               Hoş gaal, mekaanım,

                               Söyği sırlarımıñ sakçısı, çınaar!           

                               Aar naamıs oodunda gaynadı gaanım,

                               Buu gün gayraatımı gamçıladı aar.

     

                                                       *          

                                                                  

 

 

 

                                                       *                   

          

                               Hoşça kal, hür köyüm,    

                               Hoşça kal, mekânım,

                               Sevgi sırlarımı saklayan çınar!           

                               Ar namus ateşinde kaynadı kanım,

                               Bu gün cesaretimi kamçıladı öçlü duygular.

 

                                                       *          

 

       1          CARNAAMA                

                                                         

1    Galkınalıñ gayraat bile,   

       Vatan üçiin,

       Yeñiş üçiin!

       Aar gılcını alıñ ele,

       Vatan üçiin,

       Yeñiş üçiin!                               

                                                                          

2    Tääze taarııhıñ çarhını

       Övürmekçi ııza faşist.

       Bağtımızıñ baydağını             

      Çökermekçi dııza faşist.

 

3    Keymir Körüñ baatır nesli

      Ömür boyun buran dääldir.

        Başa belaa gelen çaağı

       Yaa yaydanıp duran dääldir.

 

4    Goç yiğitler gitsin öñe,

       Gaplañ bolup giirsin ceñe,

       Her haysı taay gelsin müñe,

      Vatan üçiin,

       Yeñiş üçiin!                            

 

5    Dep edeliñ uruş oodun,

      Yook edeliñ faşist aadın,

       Gayğırmasın hiiç kim zaadın

      Vatan üçiin,

       Yeñiş üçiin!

 

6    Dıınç günümiz bozdı duşmaan,

        Ähdiyalan etsin puşmaan.

      Gaan üçiin gaan!

        Caan üçiin caan!

        Vatan üçiin,

      Yeñiş üçiin!

 

      1941

                          

       2          HOŞ GAAL, ERKİN OOBAAM !

        

1    Hoş gaal, erkin oobaam,

       Hoş gaal, mekaanım,

      Söyği sırlarımıñ sakçısı, çınaar!

        Aar naamıs oodunda gaynadı gaanım,

      Buu gün gayraatımı gamçıladı aar.

 

 

 

       1          ÇAĞRI                

    

1    Kalkalım gayret ile,   

        Vatan için,

        Zafer için!

        Öç kılıcını alın ele,

        Vatan için,

      Zafer için!                               

                                                                         

2     Yeni tarihin çarkını

       Geri çevirmek istiyor faşist.

       Bahtımızın bayrağına             

       Diz çökertmek istiyor faşist.

 

3     Keymir Kör'ün yiğit nesli

       Aslâ boyun eğmiş değildir.

       Başa belâ geldiği zaman

       Oyalanıp durmuş değildir.

 

4     Koç yiğitler gitsin öne,

       Kaplan olup girsin cenge,

       Her biri denk gelsin bine,

       Vatan için,

       Zafer için!                            

 

5     Söndürelim savaş odunu,

       Yok edelim faşist adını,

       Esirgemesin hiç kimse bir şeyini

       Vatan için,

       Zafer için!

 

6     Sakin günümüzü bozdu düşman,

       Hain olsun pişman.

       Kan için kan!

       Can için can!

       Vatan için,

       Zafer için!

 

       1941

                          

       2   HOŞÇA KAL, HÜR KÖYÜM!

        

1    Hoşça kal, hür köyüm,

       Hoşça kal, mekânım,

       Sevgi sırlarımı saklayan çınar!

        Ar namus ateşinde kaynadı kanım,

       Bu gün cesaretimi kamçıladı öçlü duygular.

 

 

 

2    Ekledi,

       Sakladı,

        Ösdürdi Vatan.

      Bizem buu gün gerek bolduk derdine,

        Goy, guvansın garabağır eneler

      Yovuz günde ata münen merdine.

      

3    Hoş gaal, kääbääm enem,

      Mähribaan enem!     

      Ölsem de,

       Süydüñi haklaap ölerin.

        Aağlama,

        Aağlama, söver yaar, senem.   

        Inan, men aapatdan amaan gelerin. 

 

        1942

 

       3          DAĞDAN                            

        

1    Üç gün bääri gelin gıızlar, eneler 

       Şay sepini getirip duur, getirip.

       Doyduk, Dürli... yene... yene yeneler               

       Şol üstüni yetirip duur, yetirip.

 

2    Bossan bolsa dağdanını sııpalaap,

       Dañ atıınçaa derdinişyäär oñ bilen:

       "Dillensene, caan dağdanım, dağdanım,

        Näädip yürek ayrılışsın señ bilen?

 

3    Onuñ öözi söyğüsini siñdirip,

       Meniñ üçiin yasadı buu gülleri.

        "Sağdın söyğüümizden söyünci" diyip,

      Dakdı seni ööz mähribaan elleri.

        

4      Urşa giden giicesi de sııpalaap,

       "Dağdanıñı haar etmeğin" diydi ol.            

       "Meni, läälääm, gara günde naamaarda

       Zaar etmeğin, zaar etmeğin!" diydi ol. 

 

5    Gööyää güvää geçyään yaalı buu söze,

       Garañkıda şıññırdaşyaa şelpeler.                                            

      "Ah, şelpeler, vah, şelpeler, aydıñ siz,

      Buu periişaan ahvaalımı kim biler?"

                                                           

6     Üç gün bääri gelin gıızlar, eneler

       Şay sepini getirip duur, getirip.        

       "Erte gelse, nääme coğaap bererin?"

      Pikir edyää yaarı giice oturıp.

 

2    Besledi,

      Korudu,

      Büyüttü Vatan.

       Biz de bu gün gerek olduk derdine,

       Koy, kıvansın iyi kalpli analar

      Kötü günde ata binen merdiyle.

 

3    Hoşça kal, canım anam,

       Sevgili anam!     

       Ölsem de,

        Sütünün hakkını verip ölürüm.

        Ağlama,

        Ağlama, sevgili yar, sen de.   

        İnan, ben afet*ten sağ salim gelirim. 

        1942

 

       3     KOLYE                           

 

1     Üç günden beri gelin kızlar, analar 

        Ziynetini getirip durur, getirip.

        Doyduk, Dürli... daha... niceler               

        İlâve edip durur, ilâve edip.

 

2     Bossan ise kolyesini sıvazlayıp,

        Tan atıncaya kadar dertleşiyor onunla:

        "Dillensene, kolyem, canım kolyem,

        N'edip yürek vedalaşsın seninle?

 

3     Onun kendisi sevgisini sindirip,

        Benim için yaptı bu çiçekleri.

        "İçten sevgimizin sevinci" deyip,

      Taktı seni öz sevgili elleri.

        

4     Savaşa gittiği gece de sıvazlayıp,

       "Kolyene iyi sahip ol" dedi o.            

       "Beni, lâlem, kara günde namerde

       Muhtaç etme, muhtaç etme!" dedi o. 

 

5     Sanki şahitlik etmiş gibi bu söze,

        Karanlıkta şıngırdaşıyor şelpeler**.

       "Ah şelpeler, vah şelpeler, söyleyin siz,

       Bu perişan hâlimi kim bilir?"

                                                            

6     Üç günden beri gelin kızlar, analar

        Ziynetini getirip durur, getirip.        

        "Yarın gelirse, ne cevap veririm?"

       Diye düşünüyor gece yarısı oturup.

 

7    "Belki, meniñ ahvaalıma düşünmään,

       Gııbatkeşler gabahat söz aydyaandır.

       Men utanyaan, men kemsinyään, dağdanım.

       Belki, olar gısğanyaandır öydyäändir.

       Yaadığäärlik süyci,

       Ayralık aacı. 

       Nääme diyer gaydıp gelende Täci?

        

8     Dillensene, caan dağdanım, dağdanım,

       Näädip yürek ayrılışsın señ bilen?.."                 

       Uzıın giice irkilmedik yaaş gelin

        Düvünçekli çıkyaar öyden dañ bilen.                    

 

9    "Günäämi geç, seniñ üçiin, söver yaar,

       Dağdanımı gurbaan edyään ceñe men.                     

        Meniñ üçiin, eceñ üçiin alğın aar!                    

        Señ saayaañda diiridirin diñe men".             

      1942                        

                                        

       4    SETDAR AĞA

 

1    Eşek arabalı oobadaş oğlan

      Arabaa mündürdi Setdar Ağaanı.

        Eğni çaal horcunlı, ağsak poçtalon

        Taarııpladı sıılağ bilyään çaağaanı.

 

2     Eli yarağ tutan gitdi uruşa,

       Çolarıp, guuğarıp gaaldı hatarlar...

       Buu günem yaaşulı oobaa yetende,

       Gör, nääçe zenaanlar gayğaa batarlar.

 

3     Buu günem başını galdırmaan yerden,

       Aylanar ağsaklaap, eli hasaalı.

       Onuñ salaamınam gorka alarlar,

       Geplese, şum habar gelääycek yaalı.

 

4     Barha beter basyaa gerdene buu iiş,

       Naaçaar nazarlara çıdaap bilmeyäär.

       Şol sebääplem, kääte hatlı horcunı

       Vağtı bilen rayondan gelmeyäär...

 

5     Piil sapı dövülen bir oral ayaal

      Ussaçılık edyäär dökünli pelde.

      Golı gaan gaabarçak.

        Kösenip otıır,

       Çekici taayıp duur,

        Isğın yook elde.

 

 

7    "Belki, benim hâlimi anlamayıp,

      Gıybetçiler uygunsuz söz söylemiştir.

      Ben utanıyorum, ben alçalıyorum, kolyem.

      Belki, onlar esirgediğimi sanmıştır.

      Anı tatlı,

       Ayrılık acı.

      Ne der dönüp gelince Täci?

        

8    Dillensene, kolyem, canım kolyem,

      N'edip yürek vedalaşsın seninle?.."                 

      Gece boyu uyumamış yeni gelin

        Bohçalı çıkıyor evden tan ile.                    

 

9      "Affet, senin için, sevgili yar,

       Kolyemi feda ediyorum cenge ben.                     

        Benim için, annen için intikam al!                    

        Senin sayende diriyimdir ancak ben".             

       1942                        

                                                                     

       4     SETDAR AĞA

 

1     Eşek arabalı köylü çocuğu

       Arabaya bindirdi Setdar Ağa'yı.

       Sırtı gri heybeli, aksak postacı

        Övdü hürmet bilen çocuğu.

 

2     Eli silâh tutan gitti savaşa,

       Boşalıp, tenhalaşıp kaldı evler...

       Bu gün de yaşulı*  köye ulaşınca,

       Gör, nice kadınlar kaygılanırlar.

 

3     Bu gün de başını kaldırmadan yerden,

       Dolaşır aksayıp, eli bastonlu.

       Onun selâmını da korkarak alırlar,

       Konuşsa, kötü haber gelecek gibi.

 

4     Gittikçe beter çöküyor omza bu iş,

        Çaresiz bakışlara dayanamıyor.

      O sebeple de, bazen mektuplu heybesi

        Vaktinde ilçeden gelmiyor...

 

5    Belinin sapı kırılan bir yaşlı kadın

      Ustalık ediyor gübreli tarlada.

        Kolu kan kabarcık.

        Uzanıp durur,

        Çekici kayıp durur,

        Kuvvet yok elde.

 

6     Çaal horcunı çiile taşlaap, yaaşulı

      Ardındı,

        Eşdildi sandıraan sesi:

        Buu zaatlar ayaalıñ piişesi dääldir.

        Al bääriik çekici, Altııñ ecesi!

 

7      Kimiñ dövük orak, piili baar bolsa,

       Getirsin, becerip bereyin, Bossan.

        Şeydip tääze kääre ulaşdı goca, 

        Goy, Setdar Ussaanı tanasın duşmaan!

       1942

                            

       5     CAANIM BAALAAM...

 

1     Gay içinde gıır atıñ

       Gaanat gerip süynsün, oğul,

       Sal gazaplı gılcıñı,

       Saldam bilen iynsin, oğul,

        Gääbi aazan garakçılar ıızına döönsün, oğul,

        Gayğıda gaalan eneñ

        Gam gussadan dıınsın, oğul,

      Emdiren aak süydümi sen haklağın,

        Caanım baalaam.

 

2     Her bir urğııñ yıldırım dek

       Parlasın çaksın buu gün,

       Öyleri veyraan edenleñ

       Öylerin yıksın buu gün,

       Erkin iiller alkış bilen

       Öñüñden çıksın buu gün,

       Gözi yoolda gaalan gelniñ                        

       Buysanıp baksın buu gün,                                                   

       Çaal başımnıñ naamısın sen saklağın,    

       Caanım baalaam.

 

3     Gayğı etme, iner oğlum,

       Puğtadır tılıñ seniñ,

       Elde baarın sarp eder iil,

       Berkider biiliñ seniñ, 

       Sağ amaan gaydıp gelerñe

       Garaşyaa iiliñ seniñ,

       Yoldaşıñ Hak bolsun, oğlum,

       Bolsun aak yooluñ seniñ,

       Buu belaanıñ öñüni sen bekleğin,

       Caanım baalaam.

 

       1943

 

 

 

6    Gri heybeyi duvara bırakıp, yaşulı

        Öksürüp boğazını temizledi,

        İşitildi titreyen sesi:

      Bunlar kadının işi değildir.

        Ver çekici, Altı'nın annesi!

 

7    Kimin kırık orak, beli varsa,

`      Getirsin, tamir edivereyim, Bossan.

      Böylece yeni işe başladı ihtiyar, 

      Koy, Setdar Usta'yı tanısın düşman!

      1942

                           

       5     CANIM YAVRUM...

 

1      Fırtına içinde kır atın

       Kanat gerip uçsun, oğul,

       Sal öfkeli kılıcını,

       Kuvvetle insin, oğul,

        Yoldan çıkan çapulcular izine dönsün, oğul,

        Kaygıda kalan annen

        Üzüntüden kurtulsun, oğul,

      Emdirdiğim ak sütün hakkını ver sen,

        Canım yavrum.

 

2      Her bir darben yıldırım gibi

       Parlasın çaksın bu gün,

        Evleri viran edenlerin

        Evlerini yıksın bu gün,

        Özgür eller minnetle

      Önünden çıksın bu gün,

        Gözü yolda kalan gelinin                        

        Gurur duyup baksın bu gün,                                                   

        Kır başımın namusunu sen koru,    

        Canım yavrum.

 

3      Kaygı etme, iner* oğlum,

        Sağlamdır arkan senin,

      Elde ne varsa sarf eder halk,

      Güçlendirir belini senin, 

      Sağ salim dönüp gelmeni

        Bekliyor halkın senin,

        Yoldaşın Hak olsun, oğlum,

        Olsun ak yolun senin,

       Bu belânın önünü sen kes,

        Canım yavrum.

      1943

       6          NÄÄBELLİ GAHRIMAANA

 

1    Ukrain çölünde, yaapıñ üstünde

       Aak şelpeli derek ığşıldaap otıır.

       Gaan öyülen gara toprak astında

       Türkmen esğeriniñ mazaarı yatıır.

 

2     Göök çüyşe dek durı aasuuda asmaan,

       Derek de baş eğyäär gubuura saarı,

       Enaayı şelpeler ovaazın kesmään,

       Hüvdüleyäär yalñıız yatan mazaarı.

 

3     Türkmen enesiniñ caan ciğerbendi

       Ukraina üçiin gaanın döküpdir.

        Tebiiğatam sıılaap baatır perzendi,

       Üstünde solmacak güller ekipdir.

 

4     Goñur gulakcınıñ yıldızı indi

       Mazaarıñ başında saçıp duur yalkım...

       Armaanlı ölse de gerçek perzendi,

       Aadını aydıma övürdi halkım.

 

5     Aydım bolsa ömürbaakı ölmeyäär,

       Aydım aadamlarıñ gövün sırdaşı.

       Ol esğeriñ aadın aadam bilmeyäär,

       Emmaa ol aadamlañ baakı gardaşı.

 

6     Ukrain çölünde yaapıñ üstünde

       Aak şelpeli derek ığşıldaap otıır.

       Gaana yuvlan gara toprak astında

        Türkmen esğeriniñ mazaarı yatıır.

       1945

                       

       7  SAKLAN, UÇUP BARYAAN AAKCA KEPDERİ!

 

1     Ağtar sahııpaañı, taarııh depderi,

       Buu güni zer bilen yazıp goy oña.

       Saklan, uçup baryaan aakca kepderi,

        Saklan, sarğıdımı aydayın saña!

 

2     Geç sen tokayları, deñizi, daağı,

        Uç sen Murğapdaakı marala saarı.

       Säher arzuv bilen oyanan çaağı

        Guvandır garaşyaan gözel dildaarı.

  

3    Diy: Berlinden geldim seniñ yaanıña,

       Gözüñ aaydıñ, aapat uruş gutardı!

        Yaarıñ alkış edyäär şirin caanıña,

        Seniñ sağlığıña baada göterdi.

 

       6                      ADSIZ KAHRAMANA

 

1      Ukrayna çölünde, arkın üstünde

       Ak şelpeli kavak hışırdayıp duruyor.

       Kan sinen kara toprak altında

       Türkmen askerinin mezarı yatıyor.

 

2    Mavi cam gibi duru sakin gök yüzü,

       Kavak da baş eğiyor kabre doğru,

       Güzel şelpeler sesini kesmeden,

       Ninniliyor yalnız yatan mezarı.

 

3     Türkmen anasının canının özü

       Ukrayna için kanını dökmüştür.

       Tabiat da hürmet edip yiğit yavruya,

       Üstünde solmayacak güller dikmiştir.

 

4     Kahverengi kalpağın yıldızı şimdi

        Mezarın başında saçıp durur ışık...

       Emelli ölse de yiğit yavrusu,

        Adını türküye çevirdi halkım.

 

5     Türkü ise ebediyen ölmüyor,      

       Türkü insanların gönül sırdaşı.

        O askerin adını insan bilmiyor,

        Ama o insanların ebediyen kardeşi.

 

6     Ukrayna çölünde arkın üstünde

       Ak şelpeli kavak hışırdayıp duruyor.

       Kanla yıkanan kara toprak altında

       Türkmen askerinin mezarı yatıyor.

        1945

 

       7  DUR, UÇUP GİDEN AKÇA GÜVERCİN!

 

1     Karıştır sahifeni, tarih defteri,

       Bu günü altınla yazıp koy ona.

       Dur, uçup giden akça güvercin,

       Dur, tembihimi söyleyeyim sana!

 

2     Geç sen ormanları, denizi, dağı,

       Uç sen Murğap'taki meral*e kadar.

       Sabah istekle uyandığı zaman

       Sevindir bekleyen güzel yari.

   

3     De: Berlin'den geldim senin yanına,

       Gözün aydın, korkunç savaş bitti!

       Yarin minnet duyuyor şirin canına,

       Senin sağlığına kadeh kaldırdı.

 

4     Mähribaanım görsün toya tayyaarlık,

       Şay sepini dakınsın daa, yaynasın.

        Geçdi indi gam çekdiren ayralık,

        Baağımızda bilbil bolup sayrasın.

 

5     Buu gün erte öözem gaydıp gelcek diy,

       Yekesirään gucağıña doolcak diy.

        Uç, kepderiim, uç, kepderiim, yaadamaan,

        Salaamımı yetir yaara sağ amaan.

 

       1945

                        

       8          ÇIK DAA, SERET YOOLLARA!

 

1     "Gelyää, gelyää!" diyişip,

       Mış yayradı oobada,

        "Gelyää, gelyää!" diyişip,

        Guş sayradı oobada.

 

2     Yaazıñ yağtı yağmırı övşün berdi güllere.

       Gıız gelinler beslenip,

        Çıkdı durdı yoollara.

 

3     Çık daa kenaar boyına, seret senem, Abadan,

       Gelyää gara gözüñi yoollarda goyan merdaan.

 

4     Besdir aala öymääñi döört yıl ayaap goyanıñ,

       Döört yıl basdır bireğne

        Boyalan biyz geyeniñ.

 

5     Şapak aalı keteniñ yaraşıp duur eğniñe,

       Atın aala öymääñi gaanat bolsun gövnüñe.

 

6     Keşdeli köyneğini çıkar sandıktan yene.

       Goy, ol ornunı bersin ok geçen şineline.

 

7     Ter çemenler al daa çık, alkışlar alan yaara.

       Eğlenme de, Abadan, ılğasana kenaara!

 

       1945

 

       9   ALMA YENE GÜLLEYÄÄR

 

1     Yaadımda, bir yoola okopdan çıkıp,

       Yer bağırtlaap, süyşe süyşe gidenmiz.

       Yaap boyuna yetemizde yapırlıp,

       Alma ağacına tağzıım edenmiz.

 

 

 

4     Sevgilim görsün düğüne hazırlık,

       Ziynetini takınsın da, sefa sürsün.

        Geçti artık gam çektiren ayrılık,

        Bahçemizde bülbül olup şakısın.

 

5     Bu gün yarın kendisi de dönüp gelecek de,

       Yalnızlık çeken kucağına sokulacak de.

       Uç, güvercinim, uç, güvercinim, bıkmadan,

        Selâmımı ulaştır yare sağ salim.

 

       1945

                        

       8   ÇIK DA, BAK YOLLARA!

 

1     "Geliyor, geliyor!" diyerek,

       Söylenti yayıldı köyde,

        "Geliyor, geliyor!" diyerek,

        Kuş öttü köyde.

 

2     Baharın parlak yağmuru ışık verdi çiçeklere.

       Kız gelinler süslenip,

       Çıktı durdu yollara.

 

3     Çık da sahil boyuna, bak sen de, Abadan,

       Geliyor kara gözünü yollarda koyan yiğit.

 

4     Yeter ala eşarbını dört yıl saklayıp durduğun,

       Dört yıl sürekli

        Boyası çıkmış bez giydiğin.

 

5     Şafak alı ketenin yakışıp durur sırtına,

       Atın ala eşarbını kanat olsun gönlüne.

 

6     İşlemeli gömleğini çıkar sandıktan yine.

       Koy, o yerini versin kurşun geçen paltosuna.

 

7     Taze buketler al da çık, teşekkürler alan yare.

       Eğlenme, Abadan, koşsana sahile!

 

       1945

 

       9   ELMA YİNE ÇİÇEK AÇIYOR

 

1    Hatırımda, bir defa siperden çıkıp,

      Yere eğilerek ağır ağır gittiğimiz.

      Kanal boyuna ulaştığımızda gizlenip,

       Elma ağacına selâm verdiğimiz.

 

 

 

2     Omurıpdır onı bomba bööleği,

       Sıınasını parçalaapdır, büküpdir.

      Ağacından ayra düşen şahalar

      Güllerini gözyaaş deyin döküpdir.

 

3    Aak gülleri goşavuçlaap, ıısğaşıp,

      Ol ağaca ulı kasam etdik biz.

      Onuñ ooda köyen aarın almaağa

       Yaarı giice yene ceñe gitdik biz...

 

4      Yoolum düşüp, ençe yıllar geçensoñ,

       Yene bardım şo kenaara aylanıp.

        Yovuz günde yara düşen yaaş alma

        Otıır eken aak güllere şaylanıp.

 

5     Duşmaan okı omursa daa almaanı,

       Men beğendim, käär etmäändir köküne.

        Buu ahvaaldan çıkardım men bir maanı:

        Zandı merdaan düşmez eken çöküne.

      1947

 

       10        POGON

 

1      Onı çem gelene bermeyäär enem.

       Hääli şindi görkezibem duranook.

      Diñe yeke yoola sıınladım menem.

      Yürek yööne yerden baatlı uranook.

 

2      Onı usuul bilen alanda ele,

       Aacı dääri ıısı burnuña uryaar.

      Merdaana komandir mertleri bile

        İir säher aapatlı hücüme baryaar.

 

3    Çapılan çınaar dek yıkılyaa merdaan.

       Emmaa esğerleri eñyääler öñe...

       Oğluna garaşan görğüli zenaan

       Onuñ pogonını oğşayaar diñe.

 

4     Maavut mataa dolaap, sandık düybünde

       Keraamatlı Gurhan yaalı saklayaa.

        Bir yılda bir gezek, diñe bir günde

        Yeñiş güni yüze sıılyaa, aağlayaa.

 

5     Göz öñüne gelyäär oğlunuñ keşbi.

       Baalaañ baalasını bağra basyaar ol.

       Örään uzaklarda şuuvlayaan oklañ

       Ayılğanç sesine gulak asyaar ol.

       1948

 

 

2     Koparmıştır onu bomba parçası,

       Bedenini parçalamıştır, bükmüştür.

        Ağacından ayrı düşen dallar

        Çiçeklerini göz yaşı gibi dökmüştür.

 

3     Ak çiçekleri avuçlayıp, koklaşıp,

       O ağaca büyük yemin ettik biz.

       Onun kahırlanan öcünü almak için

       Gece yarısı yine cenge gittik biz...

 

4     Yolum düşüp, bunca yıl geçtikten sonra,

       Yine vardım o kenara dolanıp.

        Kötü günde yara düşen genç elma

        Duruyormuş ak çiçeklere bezenip.

 

5     Düşman kurşunu kırsa da elmayı,

       Sevindim, tesir etmemiştir köküne.

       Bu durumdan çıkardım ben bir mana:

        Amaçlı yiğit düşmez imiş hendeğe.

       1947

                                    

       10        APOLET

 

1     Onu herkese vermiyor ninem.

       Sık sık gösterip durmuyor da.

       Yalnız bir kere inceledim ben de.

       Yürek sebepsiz güçlü vurmuyor.

 

2     Onu yavaşça aldığı zaman eline,

       Acı barut kokusu burnuna vuruyor.

       Bahadır komutan yiğitleriyle

       Erkenden belâlı hücuma gidiyor.

 

3    Kesilen çınar gibi devriliyor yiğit.

       Ama askerleri hücüm ediyorlar öne...

       Oğlunu bekleyen çilekeş kadın

       Onun apoletini okşuyor ancak.

 

4     Çuha dolayıp, sandık dibinde

       Mukaddes Kur'an gibi saklıyor.

       Yılda bir kere, sadece bir günde

       Zafer günü yüzüne sürüyor, ağlıyor.

 

5     Gözünün önüne geliyor oğlunun yüzü.

       Yavrusunun çocuğunu bağrına basıyor o.

       Çok uzaklarda uğuldayan kurşunların

       İğrenç sesine kulak veriyor o.

       1948

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

     ARZILI

       

        MIIHMAAN

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

AZİZ             

 

MİSAFİR

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

                                                       *

                      

                               Heniizem taabağı tekcede goyup,

                               Gumrıınıñ gelerne garaşyaan gatı.

                               Belki, sen öñürti gelersiñ diyip,

                               İiberyään, eziizim, şuu salaam hatı.

 

                                                       *

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

                                                       *

                      

                               Şu anda tabağı pencere önüne koyup,

                               Kumrunun gelmesini merakla bekliyorum.

                               Belki, bir an önce gelirsin diye,

                               Yolluyorum sevgilim, bu mektubu.

 

                                                       *

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

                         

 

 

       11        SALAAM

 

1    Biziñ oobaamızıñ aadatı şeyle:

      Biiriiniñ garası görünse çala,

      İsle tanış bolsun,

      İsle näätanış,

        Kiçi salaam beryäär öözünden ulaa.

        Salaamsız geçmeyäär hiiç haçan hiiç kim.

        Salaamdan sarpadan gucurlı güyç kim?

 

2     Men beyle aadatı haalayaan örään.

       Kääte yekece söz yetyää daadıma.

        Hiiç haçan,

        Hiiç haçan gısğanmaaversin

       Tañrı salaamını aadam aadama.

      

       1948

                             

       12        VAH, DOKUZ SEKUNTDA   

        

1     Vah, dokuz sekuntda basıpdır belaa...

        Men onı soñ,

        Kesekleriñ astından,

        Duydaansız topulan acal kastından

        Halaas edilemsoñ,

        Eşidip bildim.

        Yağtı dünyäämize yañadaan geldim.

 

2     Köçelerde kovçum kovçum otıırlar

      Aacı ölüm şarpığını daadanlar.

      Hiiç kimsääniñ hiiç söz bilen meyli yook,

        Daaşa döönüp, doñıp otıır aadamlar.

 

3    Üsti örtülen cesetler de maşıına

        Garaşyaalar.

        Belki, biiri diiriler?..

        Haraabalañ, haayatlarıñ astından

        Ölenleri idääp yöörler diiriler.

 

4     Yaanıın yatan gara peciñ goomundan

        Gudrat bilen alıp çıkdık bir gıızı.

        Aaytımdaakı oot başına getirdik,

        Buu belaadan biihabardı oñ öözi.

        

5     Biiri pencek atdı eğnine onuñ,

        Pökgi berdi biiri onuñ eline:

        "Aağlama gıız!

        Goy,  aağlama,

        Bes!" diydi,

        O gıız emmaa düşünmedi diline.

       11        SELÂM

 

1     Bizim köyümüzün âdeti şöyle:

       Birisinin karaltısı görünse hafiften,

       İster tanıdık olsun,

       İster tanımadık,

       Küçük selâm verir kendinden büyüğe.

        Selâmsız geçmez hiçbir zaman hiç kimse.

        Selâmdan saygıdan kuvvetli güç ne?

 

2     Ben böyle âdeti çok beğeniyorum.

        Bazen biricik söz yetişiyor imdadıma.

        Hiçbir zaman,

        Hiçbir zaman esirgemesin ne olur

        Allah selâmını insan insana.

      

       1948

                             

       12        AH, DOKUZ SANİYEDE   

        

1     Ah, dokuz saniyede basmıştır belâ...

       Ben onu sonra,

       Tezeklerin altından,

        Birden hücum eden ecel kastından

        Kurtarıldığımdan sonra,

        İşitebildim.

        Aydınlık dünyamıza yeniden geldim.

 

2     Sokaklarda küme küme oturuyorlar

        Acı ölüm tokadını yiyenler.

        Hiç kimsenin hiçbir sözle meyli yok,

        Taşa dönüp, donup durur insanlar.

 

3     Üstü örtülen cesetler de arabayı

        Bekliyorlar.

        Belki, biri dirilir?..

        Harabelerin, avluların altından

        Ölenleri araştırıp durur diriler.

 

4     Yan yatan kara sobanın altından

        Güçlükle kurtardık bir kızı.

        Meydandaki ateşin başına getirdik,

        Bu belâdan habersizdi onun kendisi.

        

5     Biri ceket attı omzuna onun,

        Top verdi biri eline:

        "Ağlama kız!

        Koy, ağlama,

        Yeter!" dedi,

        O kız ama gelmedi kendine.

 

6     Goy, aağlasın,

       Azaar bermääñ, aağlasın!

        Pökgi onuñ näämesine gerekmiş?

        Söyği bilen dörään ınsaan yüreği

        Aağı bilen derdi eñyään yürekmiş.

 

7     Goy, aağlasın,

        Azaar bermääñ, aadamlar.

       Yööne beyle nazar bilen bakmasın.

       Yetiim gaalan naaçaar gıızıñ nazarı

       Yananları

       Mundan beter yakmasın.

 

8     Vah, dokuz sekuntda basıpdır belaa...

        

9     Niiredendir, ağaçlardan añırdan

       Gulağıma geldi güñleç gürsüldi.

       Buu belaadan basılmadık şähermiñ

       Yüreğinden yüreğime ses geldi.

        

       1948, 6'ncı Oktyabr

                              

       13        MEN AŞĞABATLI

 

1     Giice yene gerdi gara perdesin,   

       Saansız haraabaanı gizledi gözden.

       Binaaçı motorlar bes etdi sesin,

       Binaaçılar sııldı çañını yüzden.

 

2     Çañlı çaadırımıñ ıığına geçip,

       Otıırın bir öözüm ooduñ başında.

       Gövün guşum yene gaanatın açıp,

       Pelpelleyäär hövürtğääniñ daşında.

 

3     Otıırın armaanlı, eşit, Aşğabat,

       Seniñ hesretiñden yüreğim ootlı.

       Gözel günleriñi yene edip yaat,

       Otıırın umııtlı men Aşğabatlı.

 

4     Otıırın. Kää yerde yanan ışıklañ

       Yaralı gövnüme beryäär teselli.

       Hanı seniñ hoş sapaalı köşükleñ?

       Dert azaabı derdi çekene belli.

 

5     Adaalatsız aapı tupaan belaası

       Seni bir deminde eyledi veyraan.

       Ülkäämiziñ gövher tääci galaası,

       Seniñ mertliğiñe ulı iil hayraan...

 

 

6     Bırakın, ağlasın,

       İlişmeyin, ağlasın!

       Top onun nesine gerekmiş?

       Sevgiyle yaratılan insan yüreği

       Ağlamayla derdi azalan yürekmiş.

 

7     Bırakın, ağlasın,

       İlişmeyin, insanlar.

       Ancak böyle bakmasın.

       Yetim kalan zavallı kızın bakışı

       Yananları

       Bundan beter yakmasın.

 

8     Ah, dokuz saniyede basmıştır belâ...

        

9     Ağaçlardan öteden bir yerden

       Kulağıma geldi boğuk gürültü.

       Bu belâdan kurtulan şehrimin

       Yüreğinden yüreğime ses geldi.

        

       6 Ekim, 1948

                              

       13        BEN AŞKABATLIYIM

 

1     Gece yine gerdi kara perdesini,   

       Sayısız harabeyi gizledi gözden.

       İnşaat motorları kesti sesini,

       Bina ustaları sildi tozunu yüzden.

 

2     Tozlu çadırımın kuytusuna geçip,

       Oturuyorum yapayalnız ateşin başında.

       Gönül kuşum yine kanadını açıp,

       Süzülüyor yuvanın dışında.

 

3     Oturuyorum üzüntülü, işit Aşkabat,

       Senin derdinden yüreğim ateşli.

       Güzel günlerini yine hatırlayıp,

       Oturuyorum umutlu, ben Aşkabatlıyım.

 

4     Oturuyorum. Bazen yerde yanan ışıkların

       Yaralı gönlüme veriyor teselli.

       Hani senin eğlenceli köşklerin?

       Dert ıstırabı derdi çekene belli.

 

5     Adaletsiz deprem belâsı

       Seni bir nefeste eyledi viran.

       Ülkemizin inci tacı, kalesi,

       Senin mertliğine yüce millet hayran...

 

 

6     Damsa damsın ooda gözümiñ yaaşı,

       Ayıp dääl aağlamak iiliñ derdine.

       Buu giice yassanıp yatsam daa daaşı,

       Bilyäärin, otağa salarsıñ yene.

 

7     Öyden ayrılsam daa, oocağım sönüp,

       Sendedir yüreğmiñ örki, Aşğabat.

       Men neneñ derdimi diymääyin yanıp,

       Gözümiñ guvancı, görki, Aşğabat!

        

8     Buu haalıñda yaramasam derdiñe,

       Haraam bolsun maña çeşmeleñ suvı.

       Zehiinim, zähmetim señkidir diñe,

       Aaşıklar şäheri, şaahıır arzuvı.

 

9     Ölsem de aadıñdan ayrılmaz yürek,

       Men seniñ baarıñda bağtlı, baatlı.

       Söyyäärdim, söyyäärin, söyerin caan dek,

       Men seniñ ööz oğluñ, men Aşğabatlı.

 

       1948, Oktyabr

                    

       14        YILDIRIM DÄÄLDİ OL...

        

1     Yıldırım dääldi ol asmaandan gelen,

       Caaylara çaabıraap, övüsyään yalkım,

       Yaaşıl oraayanı ovsunı bilen

       Giice garañkısın bövüsyään yalkım.

        

2     Yıldırım dääldi ol, ondan daa yağtı.

       Onuñ övşüninde aadam güyci baar.

       Yaadamaan, yaltanmaan, ağtarıp bağtı,

       Beyik binaa guryaan oğluñ ööci baar.

 

3     Kebşiirleyci bir ussaanıñ hıcuvı

       Şol övşüniñ şöhlesinde dil açyaar.

       Seret, uçğunları neneñsi govı,

       Aşğabadım, gör, neneñsi gül açyaar.

      

       1948

 

       15        PERZENT     

 

1     Öten ağşam üyşdük saçak daşına,

       Doostumızıñ tääze göçen öyünde.

       Geçdi eziiz ene meylis başına,

       Perzendiniñ dabaralı toyunda.

        

 

 

6     Damlarsa damlasın ateşe gözümün yaşı,

       Ayıp değil ağlamak milletin derdine.

       Bu gece yaslanıp yatsam da taşa,

       Biliyorum, odaya koyarsın yine.

 

7     Evden ayrılsam da, ocağım sönüp,

       Sendedir yüreğimin bağı, Aşkabat.

       Ben nasıl derdimi söylemeyeyim yanıp,

       Gözümün gururu, güzelliği, Aşkabat!

 

8     Bu hâlinde yaramazsam derdine,

       Haram olsun bana pınarların suyu.

       Yeteneğim, ıstırabım seninkidir ancak,

       Aşıklar şehri, şair rüyası.

 

9     Ölsem de adından ayrılmaz yüreğim,

       Ben senin varlığında bahtlıyım, güçlüyüm.

       Seviyordum, seviyorum, severim can kadar,

       Ben senin öz oğlunum, ben Aşkabatlıyım.

 

       Ekim 1948

                   

       14        YILDIRIM DEĞİLDİ O...

        

1     Yıldırım değildi o gök yüzünden gelen,

       Evlere çarpıp yanan, renk değiştiren ışık,

       Yeşil ve pembe büyüsü ile

       Gece karanlığını delen ışık.

        

2     Yıldırım değildi o, ondan da parlak.

       Onun ışığında insan gücü var.

       Yorulmadan, üşenmeden, arayıp bahtı,

       Büyük bina yapan oğulun öcü var.

 

3     Kaynakçı bir ustanın gayreti

       O ışığın aydınlığında konuşuyor.

       Bak, kıvılcımları ne kadar güzel,

       Aşkabat'ım, gör, nasıl çiçek açıyor.

      

       1948

 

       15        YAVRU     

 

1     Geçen akşam biriktik sofra dışına,

       Dostumuzun yeni göçtüğü evde.

       Geçti aziz ana meclis başına,

       Yavrusunun görkemli düğününde.

        

 

 

 

2     Otıır ol Aay kimiin bezääp aak öyün,

       Birinci bääbeğin basıp bağrına.

       Utanyaar, gızaryaar, yaazıklı deyin,

       Söyünci sığmayaar öyüñ çığrına.

        

3     "Yaaşa, ey, yaaşa ene, uzak yaaşa sen!"

       Diyişip, göterdik birinci tostı.

       İlkinci atalık buysancı bilen

       Gutladık gadırlı gadırdaan doostı.

        

4      Tääze dünyäämiziñ tääze perzendi

       Bahar gunçası dek açılsın diydik.

       Hünci kimiin diişi görünen güni

       Üstünden aak noğul seçilsin diydik.

        

5     Ulaldıkça, derdi artar çaağaanıñ,

       "Atı at ediinçää, eyesi it boor".

       Emmaa tebiiğatıñ kaanuunı şeyle:

       Insaan elmıdaama züryaadına zaar.

                        

6     Şol sebääplem iñ esaası arzıımız:

       Goy, buu körpe gayğı gamsız ulalsın.

       Haklasın enääniñ halaal süydüni,

       Ene atasına vepaalı bolsun.

        

       1950

 

       16        TÄÄZE LAKAM

 

1     Asmaan okarası çaalarıp çala,

       Şindi oyanmaakaa oobada hiiç kes,

       Yağış yuvan otlar ığşıldaap yele,

       Mercen mooncuklara yetmäänkää şikes,

 

2     Uzakdan eşdilyään motorıñ sesi

       Bozyaar ümsümliği güñleç yañ bilen,

       Aylanıp övrülip belendi pesi,

       Oyaryaar oobaanı günde dañ bilen.

 

3     Ol sese dayhaanlar bolupdır belet,

       Ooba daa birhiili endik edipdir.

       Merdem traktorçaa motorçı Meret

       Aadı indi lakam bolup gidipdir.

        

       1950

 

 

 

 

2     O, ay gibi bezeyip durur ak evini,

       İlk bebeğini basıp bağrına.

       Utanıyor, kızarıyor, suçlu gibi,

       Sevinci sığmıyor evin sınırına.

 

3     "Yaşa, aman, yaşa ana, uzun yaşa!"

       Diyerek, kaldırdık ilk kadehi.

       İlk babalık sevinci ile

       Kutladık kıymet bilen değerli dostu.

        

4     Taze dünyamızın taze yavrusu

       Bahar goncası gibi açılsın dedik.

       İnci gibi dişi göründüğü gün

       Üstünden ak noğul* saçılsın dedik.

        

5     Büyüdükçe, derdi artar çocuğun,

       "Atı at edinceye kadar, sahibi it olur".

       Ama tabiatın kanunu böyle:

       İnsan sürekli yavrusuna muhtaç.

                        

6     O sebeple en önemli arzumuz:

       Koy, bu körpe kaygı, gamsız büyüsün.

       Hakkını versin annenin helâl sütünün,

       Ana babasına vefalı olsun.

        

       1950

                             

       16        YENİ LÂKAP

 

1     Gök yüzü tabağı ağarıp hafiften,

       Daha uyanmamışken köyde hiç kimse,

       Yağmurun yıkadığı otlar hışırdayıp yelden yana

       Mercan boncuklara gelmemişken zarar,

 

2     Uzaktan işitilen traktörün sesi

       Bozuyor sessizliği boğuk yankıyla,

       Dönüp dolaşıp yükseği engini,

       Uyandırıyor köyü her gün şafakta.

 

3     O sese çiftçiler olmuştur aşina,

       Köy de bir bakıma alışmıştır.

       Yiğit traktörcüye, "Traktörcü Meret"

       Adı şimdi lâkap olup gitmiştir.

        

       1950

 

 

       17        IIZÇI

 

1     Ooyluğın yassanıp yatan çopanı

       Motor sesi tisğindirdi dañ bile...

       Garşı aldı guyısını tapanı,

       Goyunlar daa hüvve öördi oñ bile.

 

2     Çaalımtık çaadırlı maşıından böken

       Aak papaklı aadam görüşdi gelip:

       Asıl yitiğmiz-ää yerinde eken,

       Bağtımız getirdi diydi ol gülüp.

 

3     Kanal çekmek üçiin aamatlı uğrı

       Gözleyääs. Kömek ber bize, yaaşulı.

       Seret, şuu yoollarıñ haysısı doğrı?

       Gayraat et, yaaşulı, gatı iiş ulı!..

 

4     Serbaz Ağa ööz ömrüniñ içinde

       Ençe ıızlar, ençe goollar görüpdi.

       Düyesini yitirende bir bende,

       Cäheksiz çöllerden tapıp beripdi.

 

5     Cellat Cüneyidiñ ıızını çalıp,

       Öözi telim sapar düşüpdi öñe.

       Baatır Frunzääniñ beledi bolup,

       Süyci suvlı guyı tapıpdı oña.

                            

6     Kolhoz sürüsiniñ yaaylağı üçiin

       Ööri gözlääp, sähraaları söküpdi.

       Yoollar aağardıpdı Serbazıñ saçın,

       Yoollar onuñ gara derin döküpdi.

 

7     Tääze kanal üçiin aamatlı yoolı

       Gözleşerin diyip şuu çölde emmaa

       Hıyaalam etmäändi aslaa yaaşulı.

       Biilini guşadı, yüzlendi hemmää:

 

8     Yörüñ, yaaş yiğitler! diyende, onuñ

       Ääpet maşıın gelip durdı deñine.

       Geologlañ ilki otryadınıñ

       Kervenbaşı bolup, düşdi öñüne.

       1951

                             

       18        ÇAAL SAÇLI KOMMUNİSTE

        

1     Zeyrenme,

       Gıınanma garradım diyip.

       Vağt yeñip bilmez señ yaalı merdi. 

       Gayda gooraan gumuñ göök parça geyip,

       Gumda gözel şäher golların gerdi.

       17        İZCİ

 

1     Kepeneğine yaslanıp yatan çobanı

       Traktör sesi irkiltti seher vakti...

       Karşıladı kuyusunu bulanı,

       Koyunlar da birlikte kalktı onunla.

 

2     Grirek çadırlı arabadan atlayan

       Ak şapkalı adam tokalaştı gelip:

       Asıl yitiğimiz de yerinde imiş,

       Talih yüzümüze güldü dedi gülüp.

 

3     Kanal çekmek için uygun yolu

       Arıyoruz. Yardım et bize, yaşulı.

       Bak, şu yolların hangisi doğru?

       Gayret et, yaşulı, iş çok ulu!..

 

4     Serbaz Ağa öz ömrünün içinde

       Nice izler, nice vadiler görmüştü.

       Devesini yitirince bir köle,

       Uçsuz bucaksız çöllerden buluvermişti.

 

5     Cellât Cüneyit'i takip edip,

       Kendisi çok defa düşmüştü öne.

       Yiğit Frunze tarafından tanınıp,

       Tatlı sulu kuyu bulmuştu ona.

                            

6     Kolhoz sürüsünün yaylağı için

       Otlak arayıp, sahraları dolaşmıştı.

       Yollar ağartmıştı Serbaz'ın saçını,

       Yollar onun kara terini dökmüştü.

 

7     Ama yeni kanal için uygun yolu

       Araştırırım diye şu çölde

       Hayal bile etmemişti aslâ yaşulı.

       Hazırlık gördü, yöneldi herkese:

 

8     "Yürüyün, gençler!" deyince, onun

       Koskocaman araba gelip durdu yanına.

       Jeologların ilk ekibinin

       Kervanbaşı olup, düştü önüne.

       1951

                             

       18        KIR SAÇLI KOMÜNİSTE

        

1     Sızlanma,

       Üzülme yaşlandım diye.

       Zaman yenemez senin gibi merdi. 

       Fırtınada koruduğun kum yeşil elbise giyip,

       Kumda güzel şehir kollarını gerdi.

2     Şol şäheriñ muzeyinde,

       Men belet,

       Otryadıñ aal baydağı saklanyaar.

       İñlis okı geçen gızıl partbilet

       Bilen bile goyan gılıcıñ daa baar.

        

3     Gumda ilki diken vışkaañ hatarı

       İndi alañlardan ötdi, kommunist.

       Senden sapak alan yaaş nesil buu gün

       Guş gonmadık yere yetdi, kommunist.

 

4     Garradım diyme sen,

       Çaalardım diyme.

       Yoodaañ demir yoola dööndi çöllerde.

       Övşün atyaar uzak ömrüñ dovaamı

       İilimizde açılyaan ter güllerde.

       1954

                           

       19        OĞLUMIÑ ARZUVLARI 

          

1     "Kim bolasıñ gelyäär?" diyip, kääte men

       Soorayaarın ähli kaakalar yaalı.

       Oğlum aalım deyin ooylanyaa birden,

       Birdenem düvdaağın bolyaa hıyaalı.

 

2     Bir gün görülmedik garaalı ekyäär,

       Bir günem binaaçı kerpiç düzüp yöör.

       Kääte şofyor bolup, sähraanı sökyäär,

       Kääte hıyaalında Aayda gezip yöör.

        

3     Kääte de eline oklavı alıp,

       "Men dirijyor bolcak, dirijyor!" diyyäär.

       Bir görseñ, Kaspili deñizçi bolup,

       Gaaşlı papağını tersine geyyäär.

 

4     Hıyaalında her kim bolup çıkyaar ol,

       Entek onuñ kellesinde dumaan yook.

       Haysı kääri saylasa daa, açık yool,

       Arzuvına yetceğine gümaan yook.

       1954

 

       20        AADAMA INANMALI

        

1     - Besdir, eñek etme, subuut etme sen.

       Men munı pağtaama goyberip bilmen.

       Gutaranda nääme yöriite kursı?

       İndi gel gel burnı sümükliñ* hersi...

 

2     O şehrin müzesinde,

       Ben biliyorum,

       Bölüğün al bayrağı korunuyor.

       İngiliz kurşunu geçen kızıl parti kartıyla

       Birlikte koyduğun kılıç da var.

        

3     Çölde ilk diktiğin kuleler dizisi

       Şimdi tümseklerden geçti, komünist.

       Senden ders alan genç nesil bu gün

       Kuş uçmaz kervan geçmez yere erişti, komünist.

 

4     Yaşlandım deme sen,

       Saçıma ak düştü deme.

       Yolcuğun demir yola döndü çöllerde.

       Parıldıyor uzun ömrün devamı

       Yurdumuzda açılan taze çiçeklerde.

 

       1954

                           

       19        OĞLUMUN ARZULARI 

          

1     "Ne olmak istiyorsun?" diye, bazen ben

       Soruyorum bütün babalar gibi.

       Oğlum âlim gibi düşünüyor birden,

       Birdenbire darmadağınık oluyor hayali.

 

2     Bir gün görülmemiş kara erik dikiyor,

       Bir günse bina ustası tuğla dizip duruyor.

       Bazen şoför olup sahrayı dolaşıyor,

       Bazen hayalinde ayda gezip duruyor.

        

3     Bazen de eline oklavayı alıp,

       "Şef olacağım, orkestra şefi!" diyor.

       Bir de baksan Hazarlı denizci olup,

       Kaşlı kasketini ters giyiyor.

 

4     Hayalinde herhangi bir kimse olup çıkıyor,

       Henüz onun kafasında duman yok.

       Hangi mesleği seçerse, açık yol,

       Arzusuna erişeceğine şüphe yok.

 

       1954

                          

       20        İNSANA İNANMALI

        

1     - Yeter, uğraşma, ispata kalkma sen.

       Ben bunu pamuğuma bırakamam.

       Bitirse ne çıkar özel kursu?

       Sonuçta hâlâ burnu sümüklünün biri...

 

 

2    Çapışığa goyberilcek at kimiin,

       Pağta yığyaan maşıın öñe dızaap duur.

       Üstünde galpıldaap yiğdekçe Emin,

       Arzuvları atızlara uzaap duur.

        

3     Ölüp yetdi aak kümüşli keşlere.

       Başlık bolsa bövet bolyaar baadına...

       Garşı göz aylayaar cedelkeşlere:

       Brigadirem yanyaar onuñ ooduna.

        

4     - Bir haanasın haar etse,

       Öözüm coğaap bereyin.

       Inan, başlık, inime,

       Gel, bir sıınaap göreyin.

 

5     Başlık bir soocadı, dımdı epesli,

       Sedaasız seretdi keç brigadire.

       Cebirli cedelden iiren dek misli,

       Yaadaan yüreğini baağladı bire...

                       

6     Holtumları uzaap haanadan haanaa,

       Maşıın usuul bilen süyşüp başladı.

       Giirdiğiçe aak altınlı meydaana,

       Bunkerinde harman üyşüp başladı.

 

7     "Näämüçiin men ınanmadımkaam oña?"

       Diyääyesi geldi başlığıñ indi.

       Yene men menliğiñ derdinden yañaa

       Sesini çıkarmaan, atına mündi.

 

       1954

                          

       21   TÄCİK DOONI

 

1     Geçen tomus günortaan

       Bardım onuñ taamına.

       Meñzedi asılğı doon

       Aala zebraañ haamına.

 

2     Aağı pağta meydaanı,

       Yaaşılı suvdı misli.

       Käändi zoolağıñ saanı.

       Seredip durdum esli.

 

3     Kööne pağtaçı doostum

       Aldı daa, geydi doonı.

       Gepledi, gulak asdım,

       Sözünde käändi maanı:

 

2     Yarışa salıverilecek at gibi,

       Pamuk toplayan makine ileri atılıp durur.

       Üstünde titreyip delikanlı Emin,

       Hayalleri tarlalara uzayıp durur.

        

3     Ölüp erişti ak gümüşlü arklara.

       Amir ise engel oluyor hızına...

       Ters bakıyor bahse girenlere:

       Ekip başı da sıkıntısını çekiyor.

         

4     - Tek koza gözünü hiçe sayarsa,

       Kendim cevap vereyim.

       İnan, başkan, kardeşime,

       Gel, bir deneyip göreyim.

 

5     Hızlı hızlı nefes aldı, sustu hayli,

       Sessiz baktı inatçı ekip başkanına.

       Sıkıntılı bahisten bıkmış gibi sanki,

       Yorulan yüreği karara vardı...

                       

6     Torbaları uzayıp kozadan kozaya,

       Araba yavaşça hareket etmeye başladı.

       Girdikçe ak altın*lı meydana,

       Kasasında harman yığılmaya başladı.

 

7     "Niçin ben inanmadım ki ona?"

        Diyesi geldi başkanın şimdi.

        Yine kibirlilik derdinden ötürü

        Sesini çıkarmadan, atına bindi.

 

       1954

 

       21   TACİK ELBİSESİ

 

1     Geçen yaz öğleyin

       Gittim onun evine.

       Benziyordu asılı elbise

       Ala zebranın derisine.

 

2     Akı pamuk meydanı,

       Yeşili suydu sanki.

       Çoktu çizginin sayısı.

       Bakıp durdum epeyce.

 

3     Eski pamukçu dostum

       Aldı da, giydi elbiseyi.

       Konuştu, kulak verdim,

       Sözünde çoktu mana:

 

4     - Bereketli haasılıñ

       Dabaralı toyunda,

       Dövletli dayhaanlarıñ

       Geçen gurultayında

        

5     Gissardan gelen mııhmaan

       Serpaay etdi buu doonı.

       Diydi: saada sovğadım

       Doğanlığıñ nışaanı.

                       

6     Diydi: "Yaatdan çıkarma.

       Beraadarii zindibaat!

       Baakı doğandır diydi

       Aşğabat Leninabad!"

 

       1954

 

       22        SİZİÑ KÖÇÄÄÑİZ

 

1     Şähermiziñ iñ ileri çetinde

       Çaalarıp gidyäärdi yaaşayaan köçääñ.

       Men oña barardım tolğunıp günde,

       Sen eceñ yaanında ööz öyñüzdekääñ.

 

2     Maşıın geçse, küpürsääp çañ buludı,

       Kövşi yaağladanım bolardı hayıp.

       Kää çukurı kersendenem uludı,

       Eysem de köçede görmezdim ayıp.

 

3     Yöräärdim men ondan yaydanıp günde,

       Kööne pencirääniñ hak intizaarı.

       Şol pessecik pencirääniñ öñinde

       Cemlenen yaalıdı bağtımıñ baarı.

        

4     Maña şondan gözel, şondan bezemen

       Hem şondan pääkiize yool yook yaalıdı.

       Diñe şol köçede diirilyäädim men,

       Her äädimi muhabbetden doolıdı.

 

       1954

                       

       23        TAAKATSIZ SEREDYÄÄN TANIŞ YOOLLARA

        

1     Taakatsız seredyään tanış yoollara.

       Aadam baarı dumlı duuşa geçip duur.

       Ağaçlar daa laak atışıp yellere,

       Solan yapraklarnıñ soñun seçip duur.

 

 

 

4     - Bereketli ürünün

       Görkemli düğününde,

       Talihli çiftçilerin

       Katıldığı kurultayda

        

5     Gissar'dan gelen misafir

       Giydirdi bu elbiseyi.

       Dedi: Mütevazî hediyem

       Kardeşliğin sembolü.

                       

6     Dedi: "Hatırından çıkarma.

       Kardeşlik yaşasın!

       Ebediyen kardeştir dedi

       Aşkabat Leninabat!"

 

       1954

 

       22        SİZİN SOKAĞINIZ

 

1     Şehrimizin en ileri kıyısında

       Ağarıp gidiyordu yaşadığın sokak.

       Ben oraya varırdım heyecanlanıp her gün,

       Sen annenin yanında kendi evinizdeyken.

 

2     Araba geçse, uçuşup toz bulutu,

       Ayakkabıyı boyatmam giderdi boşa.

       Bazen çukuru kersen*den de büyüktü,

       Yine de sokakta görmezdim kusur.

 

3     Yürürdüm ben oradan oyalanıp her gün,

       Eski pencerenin gerçek bekleyeni.

       O biraz engin pencerenin önünde

       Toplanmış gibiydi bütün bahtım.

        

4     Benim için ondan güzel, ondan zarif

       Ve ondan temiz yol yok gibiydi.

       Yalnız o sokakta diriliyordum ben,

       Her adımı muhabbetle doluydu.

 

       1954

 

       23        DERMANSIZ BAKIYORUM AŞİNA YOLLARA

        

1     Dermansız bakıyorum aşina yollara.

       Bütün insanlar dört bir yana geçip durur.

       Ağaçlar da bir şeyler söyleyip yellere,

       Solan yapraklarının sonunu saçıp durur.

 

2     Ayazlı hovaanıñ aavusı govşaap,

       Pişğe yaalı gaar tozğalaap uğradı.

       Iğallı şemaala gövresi gağşaap,

       Duralğada duranlar daa darğadı.

        

3     Men bolsa heniizem duurun, heniizem,

       Üstümi gaar basyaar... Pikire gidyään.

       Bir bukuraak yere barayın diysem,

       Görmezmikääñ diyip äätiyaaç edyään.

 

4     Birden aala gaarıñ aarası bilen

       Gördüm diidaarıñı, gördüm gözüñi.

       Deñemen gövheriñ paarası bilen,

       Deñemen şekere şirin sözüñi.

        

5     Deñemen. Dünyede deñääre zaat yook...

       El berdiñ gaarlaram eredi gitdi.

       "Duur musıñ?" diyende yılğırıp çala,

       Dünyääde gözellik döredi gitdi.

        

       1954

                                   

       24                    * * *

 

1     Eğer aaşık bolsañ bir maral gııza,

       Gözüñ giice gündiiz onı ağtaryaar.

       Örään uzaklarda bolsa daa öözi,

       Cüp basıp, goltukdan göterip baryaar.

        

2     Yoolda gül görseñem,

       Yıldız görseñem,

       Caadılı gözleriñ nuurı çaağıryaar.

       Tääze doğan Aaya salaam berseñem,

       Caadılı gözleriñ nuurı çaağıryaar.

 

3     Çünki iki yürek birleşip baakı,

       Bir ulı duyğulı arzuva döönyäär.

       Dünyääni bezeyään gözellik baarı

       Şol belent sapaalı duyğudan öönyäär.

 

       1954

                            

       25        AYDIMÇI GIIZA

 

1     Bilbil ovaazını övyää şaahıırlar.

        Bilbil, doğrudanam, caadığööy caadı.

       Emmaa seni birce gezek eşiden

       Unudar ömürlik bilbili zaadı.

 

 

2     Ayazlı havanın ağısı gevşeyip,

       Taranmış yün gibi kar tozutmaya başladı.

       Yağmurlu rüzgârdan gövdesi titreyip,

       Durakta bekleyenler de dağıldı.

        

3     Bense hâlâ duruyorum, hâlâ,

       Üstümü kar basıyor...Düşünceye dalıyorum.

       Üstü örtülü bir yere varayım desem,

       Acaba görmez mi diye korkuyorum.

 

4     Birdenbire ala karın arasından

       Gördüm güzel yüzünü, gördüm gözünü.

       Bir tutmam inci parçasıyla,

       Bir tutmam şekerle şirin sözünü.

        

5     Bir tutmam.Dünyada bir tutacak şey yok...