153 GARINCAANI MEN NÄÄMÜÇİİN HAALAYAAN?
1 Pikir berseñ,
Haalaap haalamaz yaalı,
Garınca bir göze iilyään zaadam dääl.
Emmaa haalayaan men ol canaveri.
Yoğsam ol dil bilyään, aañlı aadam dääl.
2 Goşğaa daa garınca gelşip duranook.
Yööne men şonda daa şonı haalayaan.
Dımyaanlığı,
Dilsizliği üçiin dääl,
Güyçli gara zähmetini sıılayaan.
3 Dımyaanlığı,
Dilsizliği dääl däänim,
Yalan sözlemiişi hormata laayık.
Günuzıın gıbırdaap yörendir öözem,
Ne serpaay tamaakiin,
Ne ulı baaylık.
4 İkatyok öözünden iki esse ağır
İymit iyyäär,
Bir diyenin gaytalaap.
Garınca öözünden üç esse ağır
Yük göteryäär,
Yene iiţe dövtalaap.
5 Şondan garıncaanı haalayaan men-ää,
Garıncaanı basmak günäädir, günää.
1968
154 OYNADI
1 Gaarı erään daağımızda
Yeller oynadı.
Bahar geldi.Baağımızda
Güller oynadı.
2 Dumlı duuşda cak cak urup,
Sayradı bilbil.
Höves etdim säher turup,
Açıldı bääğül.
3 Bilbil sesi,
Bääğül ıısı
Yayradı gitdi.
Baalalar daa guţlar bilen
Sayradı gitdi.
153 KARINCAYI BEN
NİÇİN BEĞENİYORUM?
1 Dikkat edersen,
Beğenip beğenmeyecek kadar
Karınca bir göze ilişen şey de değil.
Ama beğeniyorum ben o canlıyı.
Yoksa o dil bilen zekâlı insan değil.
2 Şiire de karıncanın gelip durduğu yok.
Ancak ben o zaman da onu beğeniyorum.
Suskunluğuna,
Dilsizliğine değil,
Güçlü kara emeğine saygı duyuyorum.
3 Suskunluğu,
Dilsizliği değil de
Yalan söylemeyişi hürmete lâyık.
Gündüzün kıpırdanıp durmaktadır kendisi
de,
Ne süslü elbise heveslisi,
Ne büyük zenginlik.
4 Guguk kuşu kendinden iki misli ağır
Yiyecek yiyor,
Bir dediğini tekrarlayıp.
Karınca kendinden üç misli ağır
Yük taşıyor,
Yine çalışmaya susayıp.
5 Bu sebeple karıncayı beğeniyorum ben
işte,
Karıncayı ezmek günahtır, günah.
1968
154 OYNADI
1 Karı eriyen dağımızda
Yeller oynadı.
Bahar geldi. Bahçemizde
Güller oynadı.
2 Her tarafta cik cik ötüp,
Şakıdı bülbül.
Heves ettim erken kalkıp,
Açıldı gül.
3 Bülbül sesi,
Gül kokusu
Yayıldı gitti.
Yavrular da kuţlarla
Öttü gitti.
4 Saaz çalındı. Toy içinde
Eller oynadı.
Gara gözler nuur seçende,
Çöller oynadı.
5 Bağşı baarı aydım aytdı
Bahar ışkına.
Şaat mukaamlar bezeğ berdi
Gövün köşğüne.
1968
155 PÖVRİZE CÜLĞESİNDE
1 Cennetiñ bir pursatıdı,
Şol pursat maña.
Dovzahıñ bir pursatıdı
Şol pursat maña.
Gürledi göök,
Gürledi göök,
Yıldırım çakdı.
Burkut baaba buysanç bilen depreğin
kakdı.
Şabır şabır
Şabırdadı şaadıyaan çabğa.
Dünye yaaşlı dımma daağlar derledi
şağğa.
Yuvundılar,
Yiğdeldiler gocamaan daağlar.
Yuvundılar,
Yiğdeldiler baadamlı baağlar.
Yaldıradı yapraklarda aakca hüncüler.
Bir köpeldi,
Bir aazaldı gayğı, üncüler.
Toğalanşıp,
Taaydı mercen damcalar daaşdan.
Hem tapışık,
Hem ayralık
Duyğusı huuşda.
Gapma garşı buu duyğular niçik
ölçener?..
Bövürsleniñ bövründe de busdı
serçeler...
Guydı asmaan,
Guydı asmaan,
İkiimiz bolsa
Gol tutuşıp,
Bulda bakdık belent gayada.
Alñasadıñ:
"Yör, eziizim,
Yör, ezildik, yör!
Besdir indi...
Yetmeli biz basım öye de..."
4 Saz çalındı. Düğün içinde
Eller oynadı.
Kara gözler nur saçınca,
Çöller oynadı.
5 Bütün ozanlar türkü söyledi
Bahar aşkına.
Ţen makamlar bezedi
Gönül köţkünü.
1968
155 PÖVRİZE VADİSİNDE
1 Cennetin bir anıydı,
O an bana.
Cehennemin bir anıydı
O an bana.
Gürledi gök,
Gürledi gök,
Yıldırım çaktı.
Burkut* dede sevinçle
davuluna vurdu.
Şıpır şıpır
Şıpırdadı neşeli sağanak.
Dünya yaşlı yol vermez dağlar terledi
birden.
Yıkandılar,
Genceldiler yaşlı dağlar.
Yıkandılar,
Genceldiler bademli bağlar.
Parıldadı yapraklarda akça inciler.
Bir çoğaldı,
Bir azaldı kaygı, üzüntüler.
Birlikte yuvarlanıp,
Kaydı mercan damlalar taştan.
Hem kavuţma,
Hem ayrılık
Duygusu baţta.
Bu zıt duygular nasıl ölçülür?..
Böğürtlenin içinde de pustu serçeler...
Döktü gök yüzü,
Döktü gök yüzü,
İkimiz ise
El ele tutuţup,
Buluta baktık yüksek kayada.
Acele ettin:
"Yürü sevgilim,
Yürü, ıslandık, yürü!
Yeter artık...
Ulaşmalıyız derhal eve..."
-----------------------------
*. Yağmur
hükümdarı/kralı olduğuna inanılan kimse.
2 Cennetiñ bir pursatıdı,
Şol pursat maña.
Dovzahıñ bir pursatıdı
Şol pursat maña.
Yıldırımıñ yılaanı dek yalpıldaan
çaaylar
Birden gözden gaayıp bolyaar,
Daağdan sıırığıp.
Buu hesretli duuşuşığa düşünmään aslaa,
Gamsız şemaal geçip gidyäär çala
sıığırıp.
Gaayıp bolan çaslı çaay daa meniñ gözüme
Seniñ öñki ootlı ışkıñ bolup göründi.
İndi ondan nışaan daa yook,
Umııt yook maña!
Tas diyipdim:
"Yüreğimi gaydıp ber indi".
Diyenimde nepi nääme?
Dilim barmadı...
Elim bilen çep zülpüniñ halkasın burdum.
Menden örään uzaklara seredyään gözüñ
Gayğaa giden görecine seretdim durdum.
3 Yaaz yağışı,
Aak cöven mi,
Aak noğul mı sen?
Yaa daa ţindi münülmedik dääli
tayçanak?
Haysı bolsañ, bol daa,
Diydim
Yağsana yene!
Aak yalınlı yıldırım, çak!
Açayın gucak.
"Besdir indi, gaydalı yör,
Ezildik bir çak!.."
4 Geçen geçdi.
Günää kimde?
Belli dääl bize.
Belki, biziñ ikiimizem yaazıklı örään.
Buu pursatda,
Biz düţünyääs,
Orun yook söze.
Söyği bilen ayralık, vah, bir günde
dörään.
Göök kirini yağış yuvar,
Gövnüñkini bağış.
Belki, bize peydaañ değer,
Yağsana, aak yağış!
1968
2 Cennetin bir anıydı,
O an bana.
Cehennemin bir anıydı
O an bana.
Yıldırımın yılanı gibi parıldayan çaylar
Birden gözden kayboluyor,
Dağdan dökülüp.
Bu hüzünlü kavuşmayı anlamayıp aslâ,
Gamsız rüzgâr geçip gidiyor yavaşça
ıslık çalıp.
Kaybolan coţkun çay da benim gözüme
Senin önceki ateşli aşkın olup göründü.
Ţimdi ondan iz yok,
Umut yok bana!
Az kalsın diyecektim:
"Yüreğimi geri ver artık".
Desem ne faydası var?
Dilim varmadı...
Elimle sol zülfünün halkasını burdum.
Benden çok uzaklara bakan gözünün
Üzüntüye dalan bebeğine baktım durdum.
3 Bahar yağmuru,
Beyaz mısır mısın,
Ak noğul mu?
Yoksa henüz binilmemiş deli taycık mı?
Hangisi olursan, ol da
Dedim
Yağsana yine!
Ak alevli yıldırım, çak!
Açayım kucak.
"Yeter artık, dönelim yürü,
Islandık bir vakit!.."
4 Geçen geçti.
Suç kimde?
Belli değil bize.
Belki, ikimiz de çok suçluyuz.
Ţu anda,
Biz anlıyoruz,
Yer yok söze.
Sevgiyle ayrılık, ah, bir günde
yaratılmış.
Gök kirini yağmur yıkar,
Gönlünkünü bağış.
Belki, bize faydan dokunur,
Yağsana, ak yağmur!
1968
156 CÜBÜT HEM TÄÄK
1 "Yeke doğyaar eneden
Yeke de ölyäär ınsaan"
Diyen pelsepääñ bilen
Aslaa ılaalaşmayaan.
2 Ekiz taayı hasaap dääl,
Onı mısaal alcak dääl...
Yööne yañkı pikirñe
Ţäärik bolup bilcek dääl.
3 Gıız maşğala doğulsa,
Ţübhesiz ţeyle bolyaar:
Şol gıız üçiin niirdedir
Taay oğlanam doğulyaar.
4 Şol gıız bilen şol oğlan,
Alıp görsek, aslında
Dünyääniñ başlanğıcı
Hem dovaamı neslinde...
5 Gep şol gerekli gıızı
Yiğidiñ tapmağında,
İki ulı arzuvıñ
Ikbaalı çatmağında!
6 Şol gıız tapsa oğlanı,
Oğlanam gıızı tapsa,
Ölmeyäär ömür olar,
Müñde biir belaa çapsa!
7 Gıız oğlanı tapmasa,
Tapmasa oğlan gıızı,
Yitip gidyää dünyeden
Olarıñ ayak ıızı.
1968
157 SENİ GÖZLEYÄÄN
1 Men aavaara serğezdaan,
Seni gözleyään.
Arzuvumı oğrıınça
Bulda sözleyään.
Gözleyään, vah,
Gözleyään,
Gidip baryaan men.
Geçip baryaan gıızlara yene garyaan men,
Yene de sen yook,
Yene de sen yook,
Niirde sen, niirde?
Niirde sen, niirde?
156 ÇİFT VE TEK
1 "Yalnız doğuyor anadan
Yalnız da ölüyor insan"
Ţeklindeki düţüncene
Aslâ katılmıyorum.
2 İkizin biri hesapta yok,
Onu örnek alacak değilim...
Ancak deminki fikrine
Katılacak değilim.
3 Kız çocuk doğrulsa,
Ţüphesiz ţöyle oluyor:
O kız için bir yerlerde
Eş oğlan da doğruluyor.
4 O kız ile o oğlan,
Dikkat edersek, aslında
Dünyanın başlangıcı
Ve devamı neslinde...
5 Asıl önemli olan kızı
Gencin bulmasında,
İki büyük arzunun
Bahtının buluşmasında!
6 O kız bulsa oğlanı,
Oğlan da kızı bulsa,
Ölmez aslâ onlar,
Binde bir belâ gelse!
7 Kız oğlanı bulmazsa,
Bulmazsa oğlan kızı,
Yitip gidiyor dünyadan
Onların ayak izi.
1968
157 SENİ GÖZLÜYORUM
1 Ben avare, serseri,
Seni gözlüyorum.
Arzumu gizlice
Buluta söylüyorum.
Gözlüyorum, ah,
Gözlüyorum,
Geçip gidiyorum ben.
Geçip giden kızlara yine bakıyorum ben,
Yine de sen yoksun,
Yine de sen yoksun,
Nerdesin, nerde?
Nerdesin, nerde?
2 Gaanat bolup gaalğayaar gıızıñ öymesi.
Kıın boldı, vah,
Kıın boldı meni söymesi.
Ey, aadamlar,
Aydıñ siz,
Nääme etsemkääm?
Haysı yoodadan yörääp, yaara yetsemkääm?
3 Kääşğä görmedik bolsam men aak maralı!
Näädeyin, vah,
Näädeyin,
Yürek yaralı.
Men bilyään-le,
Ol gıızıñ öözi lukmaanı.
Yaa gelsin de,
Gutarsın
Yaa alsın caanı!..
Yene de sen yook,
Yene de sen yook,
Niirde sen, niirde?
Niirde sen, niirde?
4 Gaanat bolup gaalğayaar gıızıñ öymesi.
Kıın boldı, vah,
Kıın boldı meni söymesi.
Ey, aadamlar,
Aydıñ siz,
Nääme etsemkääm?
Haysı asmaandan uçup, yaara
yetsemkääm?
1968
158 GOÑŞI GIIZ
1 Tapdım.
Gördüm.
El berdim.
Sen yılğırdıñ, almadıñ.
Terce desse gül berdim,
Müñ yalbardım, almadıñ.
Hepde geçdi,
Aay geçdi,
Birce nazar salmadıñ.
2 Sen neneñsi dääli gıız,
Aay parçası yaalı gıız,
Aaşık kalbım aadıña
Aydımlardan doolı, gıız.
Hiy, seniñ doñ yüreğiñ
Duymaz mı buu haalı, gıız?!
2 Kanat olup sallanıyor kızın eşarbı.
Zor oldu, ah,
Zor oldu beni sevmesi.
Ey, insanlar,
Söyleyin siz,
N'etsem ki?
Hangi yolaktan yürüyüp, yare
eriţsem ki?
3 Keşke görmemiş olsaydım ben ak merali!
N'ideyim, ah,
N'ideyim,
Yüreğim yaralı.
Ben anlıyorum artık,
O kızın kendi doktor.
Ya gelsin de
Kurtarsın
Ya alsın canımı!..
Yine de sen yoksun,
Yine de sen yoksun,
Nerdesin, nerde?
Nerdesin, nerde?
4 Kanat olup sallanıyor kızın eşarbı.
Zor oldu, ah,
Zor oldu beni sevmesi.
Ey, insanlar,
Söyleyin siz,
N'etsem ki?
Hangi semadan uçup, yare eriţsem
ki?
1968
158 KOMŢU KIZ
1 Buldum.
Gördüm.
El verdim.
Sen gülümsedin, almadın.
Taptaze gül demeti verdim,
Bin yalvardım, almadın.
Hafta geçti,
Ay geçti,
Bir kerecik dönüp bakmadın.
2 Sen ne biçimsin deli kız,
Ay parçası gibi kız,
Aşık kalbim adına
Türkülerle dolu, kız.
Hiç senin taş yüreğin
Duymaz mı bu hâli, kız?!
3 Laaçın dek uçar yaaşlık,
Sövdüğin seçer yaaşlık,
Gaçma, gözel,
Gaçma, gel!
Bizdenem geçer yaaşlık.
4 Sen neneñsi dääli gıız,
Aay parçası yaalı gıız,
Aaşık kalbım aadıña
Aydımlardan doolı, gıız.
Hiy, seniñ doñ yüreğiñ
Duymaz mı buu haalı, gıız?!
5 Gurbaan eziiz aada men,
Yandım yaman ooda men,
Bir nazar sal, aala göz,
Telbe bolyaan yaa daa men.
6 Sen neneñsi dääli gıız,
Aay parçası yaalı gıız,
Aaşık kalbım aadıña
Aydımlardan doolı, gıız.
Hiy, seniñ doñ yüreğiñ
Duymaz mı buu haalı, gıız?!
1968
159 AADAM DOĞULYAAR
1 Eli pökgüli gıızım
Tovsup geldi yaanıma.
Gözleriniñ ışnağı
Aaram berdi caanıma.
2 - Buuţluk!
Dövlet däädemiñ
Oğlı boldı, kaaka caan!
Armaan, bilip bilmedim:
Türkmen mi yaa Ors mıkaan?
3 - Milletiniñ parhı yook,
Aadam döredyäär ene!
-
O näähili aadam ol?
Diydi bal gıızım yene.
4 - O mesele, menevţääm,
Onuñ öözüne baağlı...
5 Tääze ıkbaal,
Tääze güyç
Yatıır şindi gundağlı.
1968
3 Ţahin gibi uçar gençlik,
Sevdiğini seçer gençlik,
Kaçma, güzel,
Kaçma, gel!
Bizden de geçer gençlik.
4 Sen ne biçimsin deli kız,
Ay parçası gibi kız,
Aşık kalbim adına
Türkülerle dolu, kız.
Hiç senin taş yüreğin
Duymaz mı bu hâli, kız?!
5 Kurbanım aziz ada ben,
Yandım kötü oda ben,
Ţöyle bir bak, elâ gözlü,
Deli oluyorum yoksa ben.
6 Sen ne biçimsin deli kız,
Ay parçası gibi kız,
Aşık kalbim adına
Türkülerle dolu, kız.
Hiç senin taş yüreğin
Duymaz mı bu hâli, kız?!
1968
159 İNSAN DOĞRULUYOR
1 Eli toplu kızım
Sıçrayıp geldi yanıma.
Gözlerinin parıltısı
Huzur verdi canıma.
2 - Müjde!
Devlet babamın
Oğlu oldu, babacığım!
Yazık, bilemedim:
Türkmen mi yoksa Rus mu ki?
3 - Milletinin farkı yok,
İnsan doğuruyor ana!
- O ne biçim insandır?
Dedi bal kızım yine.
4 - O problem, menekţem,
Onun kendine ait...
5 Taze ikbal,
Taze güç
Yatıyor şimdi kundaklı.
1968
160 KÖÇELER DE AADAMLARA MEÑZEYÄÄR
1 Köçeler de aadamlara meñzeyäär,
Daar yaa daa giiñ,
Ţaat yaa tukaat köçeler.
Dürli hääsiyet,
Dürli sıpat görerler,
Sıın etseler köçelere niçeler.
2 Gaykısı baar.
Küyküsi baar.
Merdi baar.
Kääsi guma gaarsam diyer çañ bilen.
Gucak açıp göök gaymalı köçeler,
Seyle çaağıır ılhamıñı dañ bilen.
3 Gısar,
Gabat gelse,
Garañkı köçe,
Gorpa gaçmaan,
Amaan sıpsañ, kaayılsıñ.
Yene yağtı köçää yeten baadıña
Hemraa bolan hoş görküne maayılsıñ.
4 Köçe käändir çarkandaklı, çukurlı,
Yöredikçe, badak salar baadıña.
Köp köçeler güller bilen garşılaar,
Başkı söyğiiñ saazın salıp yaadıña.
5 Köçeler de aadamlara meñzeyäär,
Binaaları köpeldikçe, kiçeler,
Yööne veli köçeleri yiğdeldyäär
Meñ başıma gırav sepyään müçeler.
6 Her köçääniñ ööz tercimehaalı baar.
Äälem biler kää döreden zaadını.
Ţol sebääplem,
Yedi ölçääp, bir kesip,
Dakalıñ biz köçeleriñ aadını.
1969
161 HOŢLAŢIK AYDIMI
1 Galkınan gövnüme gaanat beklediñ,
Mähribaan mekdebim,
Men buu gün uçyaan.
Eken almalarım gol bulaap gaalyaar,
Öözüm indi senden aaraanı açyaan.
160 SOKAKLAR DA İNSANLARA BENZER
1 Sokaklar da insanlara benzer,
Dar veya geniţ,
Ţen ya da üzgün sokaklar.
Türlü karakter,
Türlü huy görürler,
Dikkat ederlerse sokaklara niceler.
2 Dik yürüyeni var.
Kamburu var.
Merdi var.
Bazısı kumu karıştırsam der toz ile.
Kucak açıp mavi nakışlı sokaklar,
Gezintiye çağırır ilhamını seherde.
3 Sıkıntı verir,
Rastlarsan,
Karanlık sokak,
Çukura düţmeden
Sağ salim kurtulsan, razısın.
Yine aydınlık sokağa ulaşır ulaşmaz
Dost olan güzelliğine heveslisin.
4 Sokak çoktur engebeli, çukurlu,
Yürüdükçe, engel olur hızına.
Çok sokaklar çiçeklerle karşılar,
İlk sevginin ezgisini hatırlatıp.
5 Sokaklar da insanlara benzer,
Binaları çoğaldıkça, küçülür,
Ancak sokakları gençleştiriyor
Benim başıma kırağı serpen yıllar.
6 Her sokağın kendi hayat hikâyesi var.
Herkes bilir bazen ortaya koyduğu şeyi.
O sebeple de,
Yedi ölçüp, bir biçip,
Verelim biz sokakların adını.
1969
161 VEDA TÜRKÜSÜ
1 Yükselen gönlümün kanadını güçlendirdin,
Sevgili okulum,
Ben bu gün uçuyorum.
Diktiğim elmalar dallanıp büyüyor,
Ben artık senden ayrılıyorum.
2 Buu ağşam üyşüşip,
İñ soñkı sapar
Klaslardan klaslara aylanyaas.
Eziiz muğallımlañ alkışı bile
İirden uzak menzillere şaylanyaas.
3 İkilik üçiinem,
Bääţlik üçiinem,
Merdem muğallımlar, minnetdaar size!
Çaalardıkça siziñ gara saçlarıñız,
Kem kem akıl geldi,
Aañ geldi bize.
4 Sıınağlar üçiinem,
Sıılağ üçiinem
Mıdaam,
Muğallımlar,
Size berğidaar.
İil derdine yaraap,
Yaaşadığmızça,
Size boorcumız baar,
Size hormat baar.
5 Buu hoşlaşık aydımınıñ ovaazı
Yañlanar yalınlı kalbımda meniñ.
Eziiz partadaţlar,
Niirde bolsağam,
Buu aydımı eşdeñizde, sesleniñ.
6 Senem buu aydımı unutma, mekdep,
Unutma ey gören körpeleriñi.
Niirede bolsağam,
Gövnümiz küysäär
Aadam etcek bolup döken deriñi.
7 Niirede bolsağam,
Gövnümiz küysäär
Oon yıl ovaaz beren mekdep cañını.
Yaap boyunda aydım bilen gutlayaas
Tääze dünyäämiziñ ilki dañını.
8 Aal şapak gızartdı alma baağını,
Yörüñ, partadaţlar,
Yoola besleniñ.
Niirää äkitse de ıkbaalıñ atı,
Şuu aydımı eşdeñizde, sesleniñ!
1969
2 Bu akşam toplanıp,
Son kez
Sınıflardan sınıflara dolaşıyoruz.
Aziz öğretmenlerin teşekkürü ile
Erkenden uzak menzillere gitmeye
hazırlanıyoruz.
3 İki puan için de,
Beţ puan için de,
Yiğit öğretmenler, minnettarız size!
Ağardıkça sizin kara saçlarınız,
Yavaş yavaş akıl geldi,
İdrak geldi bize.
4 Tecrübeleri de,
Ödülleri de
Her zaman,
Öğretmenler,
Size borçluyuz.
Milletin derdine yarayıp,
Yaşadığımız müddetçe,
Size borcumuz var,
Size hürmet var.
5 Bu veda türküsünün ezgisi
Yankılanır alevli kalbimde benim.
Sevgili sıra arkadaşlarım,
Nerede olursanız olun,
Bu türküyü işittiğinizde seslenin.
6 Sen de bu türküyü unutma, okul,
Unutma iyi gözle gördüğün körpeleri.
Nerede olursak olalım,
Gönlümüz özler
Adam edecek olup döktüğün teri.
7 Nerede olursak olalım,
Gönlümüz özler
On yıl ses veren okul zilini.
Kanal boyunda türküyle kutluyoruz
Yeni dünyamızın ilk tanını.
8 Al şafak kızarttı elma bahçesini,
Yürün, sıra arkadaşlarım,
Yola koyulun.
Nereye götürürse götürsün ikbalin atı,
Bu türküyü işittiğinizde, seslenin!
1969
162 ENÄÄNİÑ GÖZYAAŞI
1 Gitdi kıın okuva uçurım oğlı,
Uçdı ilki gezek hövürtğesinden.
Guvanyaa mı?
Gıınanyaa mı?
Bilmedik
Gözyaaşa gatışan ene sesinden.
2 Geldi geçip bilmään sıınağdan oğlı,
Geldi ol dolanıp hövürtğesine.
Yene düţünmedik
Guvanç mı?
Gıınanç?
Gözyaaşa gatışan ene sesinden.
1969
163 ÇINAAR BİLEN NAAÇAAR
1 Aak çeşmede aağlaap otıır aak çınaar,
Aak çınaar.
Aak çınaarıñ aacı aacı derdi baar.
Derdi baar,
Derdi baar,
Saayasında söver yaardan ayrılan,
Söveş güni öñe eñen merdi baar,
Merdi baar,
Merdi baar.
2 Aadam baar daa, arzuv baardır yürekde,
Yürekde.
Armaan, arzuvlara yetip bolmayaar.
Bolmayaar,
Bolmayaar.
Aak çınaarıñ aak şelpesin sııpalaan
Arslan yürek nääme gaydıp gelmeyäär?
Gelmeyäär,
Gelmeyäär.
3 Şemaal şabram şelpeleri sııpalaap,
Sııpalaap,
Çınaar bilen yana yana sözleţyäär,
Sözleţyäär,
Sözleţyäär.
Goollar aaşıp,
Yoollar aaşıp,
Aylanıp,
Aak çınaarıñ arslanını gözleşyäär,
Gözleţyäär,
Gözleţyäär.
162 ANANIN GÖZ YAŢI
1 Zor gitti okumaya uçurum*
oğlu,
Uçtu ilk defa yuvasından.
Seviniyor mu?
Üzülüyor mu?
Bilemedik
Göz yaşına karışan ana sesinden.
2 Geldi geçemeyip imtihanı oğlu,
Geldi o dolanıp yuvasına.
Yine anlamadık
Sevinç mi?
Üzüntü mü?
Göz yaşına karışan ana sesinden.
1969
163 ÇINAR İLE NAÇAR
1 Ak pınarda ağlayıp durur ak çınar,
Ak çınar.
Ak çınarın acı acı derdi var.
Derdi var,
Derdi var,
Gölgesinde sevgili yarden ayrılan,
Savaş günü ileri atılan merdi var,
Merdi var,
Merdi var.
2 İnsan var da, arzu vardır yürekte,
Yürekte.
Yazık, arzulara erişmek mümkün olmuyor.
Olmuyor,
Olmuyor.
Ak çınarın ak şelpesini okşayan
Arslan yürekli niçin dönüp gelmiyor?
Gelmiyor,
Gelmiyor.
3 Rüzgâr dökülmüş şelpeleri okşayıp,
Okşayıp,
Çınarla yana yana konuşuyor,
Konuţuyor,
Konuţuyor,
Vadiler aşıp,
Yollar aşıp,
Dolanıp,
Ak çınarın arslanını birlikte arıyor,
Arıyor,
Arıyor.
----------------------------
*.
"uçurım", kanatları ve tüyleri iyice çıkmış, uçmaya
hazır kuş yavrusudur.
4 Aadam aañmaz şelpeleriñ saazını,
Saazını
Kääte gelip gidyään gelinden gayrı,
Vah, gayrı,
Vah, gayrı.
Armaan, aak çınaarıñ aacı mukaamnıñ
Biiçäärääniñ şum derdine yook hayrı,
Yook hayrı,
Yook hayrı.
5 Gara gözden gaçan mercen mooncuklar,
Mooncuklar
Aak çeşmede aylav baarın döredyäär,
Döredyäär,
Döredyäär.
Belent başın eğen armaanlı çınaar
Yalñıız gaalan vepaadaara seredyäär,
Seredyäär,
Seredyäär.
1969
164 BAĞIŞLAAÑ GUMRULAR!
1 Gumrular,
Gumrular,
Garııp gumrular,
Bağışlaañ,
Men buu gün buğday bermedim.
Naaçaar nazar salyaan mooncuk gözlerde
Gayğı gördüm buu gün,
Guvanç görmedim.
2 Şaatuut şahasından sekää düşdüñiz.
Birdenbiire govurdııñız kesildi.
Buu doğanlık, duyğudaşlık nışaanı
Damağmı dooldurdı,
Yüreğmi dildi.
3 Gamlı günümde de,
Gamsız günde de
Yağşıma,
Yamanma bolduñız şäärik.
Nääçe mañız berdim size, gumrular,
Erikler astından çöpledim şäänik!
4 Öyden uğraanımda ovaaz berdiñiz,
Öyde de bolduñız hövürdeş, hemraa.
Eşidiñ, aadamlar,
Biliñ, aadamlar,
Men mıdaam minnetdaar buu goşa gumraa.
4 Kimse
anlamaz ţelpelerin ezgisini,
Ezgisini
Bazen gelip giden gelinden baţka,
Ah, baţka,
Ah, baţka.
Yazık, ak çınarın acı bestesinin
Çaresizin şom derdine yok hayrı,
Yok hayrı,
Yok hayrı.
5 Kara gözden düţen mercan boncuklar,
Boncuklar
Ak pınarda bütün kıvrımları türetiyor,
Türetiyor,
Türetiyor.
Yüksek başını eğen muradına erememiş
çınar
Yalnız kalan vefalıya bakıyor,
Bakıyor,
Bakıyor.
1969
164 BAĞIŞLAYIN KUMRULAR!
1 Kumrular,
Kumrular,
Garip kumrular,
Bağışlayın,
Ben bu gün buğday veremedim.
Çaresiz bakan boncuk gözlerde
Üzüntü gördüm bu gün,
Sevinç görmedim.
2 Beyaz dudun dalından sekiye indiniz.
Birdenbire gürültünüz kesildi.
Bu kardeşlik, duygudaşlık nişanı
Boğazımı düğümledi,
Yüreğimi dildi.
3 Gamlı günümde de,
Gamsız günde de
İyime,
Kötüme oldunuz ortak.
Ne çok çekirdek içi verdim size,
kumrular,
Kayısıların altından topladım çekirdek!
4 Evden çıktığımda ses verdiniz,
Evde de oldunuz yoldaţ,
arkadaţ.
İşitin, insanlar,
Bilin, insanlar,
Ben daima minnettarım bu çifte kumruya.
5 Gadırdaan gumrular,
Erkin gumrular
Bağışlaañ,
Men buu gün bermedim buğday.
Ençe yıldan bääri ilkinci gezek
Yerimden galmaağa yook mende yağday.
6 Yook meniñ mecaalım dääne bermääğe.
İndi meñ öözüme eseden gerek.
Seretmääñ gussalı,
Seretmääñ beyle,
Galkınıñ, gumrular,
Yanmasın yürek.
7 Belki, siz dañ bilen derdimi duyup,
Sooramaağa gelensiñiz haalımı?
Aydıñ siz açığnı:
Maamla mı lukmaan?
İndi men yerimden turmaz yaalı mı?
8 Yook! Yook!
Beyle doostluk gadrın bilmedik
Aadamıınıñ arzuv tağtı yumrular.
Turayın.
Turayın.
Dääne bereyin...
Vah, siz eyyääm uçduñız mı, gumrular?
1969
165 AAYLI AĞŞAM
1 Aala yaazım,
Aydım saazım,
Alkış etsin ovaazım!
Aaylı ağşam
Aayı gördüm,
Gaayıp boldı buu derdim.
2 Kalbımıñ haanı sen,
Haanı, soltaanı sen.
Aadıña men gurbaan.
Seniñ sapaañ üçiin,
Seniñ vepaañ üçiin,
Ölsem, etmen armaan.
3 Arzuv etdim,
Kään garaşdım,
Kään garaşdım men saña.
Aak melekler,
Pääk melekler
Toy güni hayraan saña.
5 Değerbilir kumrular,
Hür kumrular
Bağışlayın,
Ben bu gün vermedim buğday.
Yıllardan beri ilk defa
Yerimden kalkmaya yok bende derman.
6 Yok benim mecalim tane vermeye.
Ţimdi benim kendime bakacak biri
gerek.
Bakmayın kederli,
Bakmayın öyle,
Uçun, kumrular,
Yanmasın yürek.
7 Belki, siz seher vakti derdimi duyup,
Sormaya gelirsiniz hâlimi?
Söyleyin siz açığını:
Doğru mu doktor?
Artık ben yerimden kalkamayacak gibi
miyim?
8 Hayır! Hayır!
Böyle dostluğun değerini bilmeyen
İnsanın arzu tahtı yıkılır.
Kalkayım.
Kalkayım.
Tane vereyim...
Eyvah, siz çoktan uçtunuz mu kumrular?
1969
165 AYLI AKŢAM
1 Ala baharım,
Türkü, sazım,
Teţekkür etsin sesim!
Aylı akşam
Ayı gördüm,
Kayboldu bu derdim.
2 Kalbimin hanısın,
Hanı, sultanısın.
Adına ben kurbanım.
Senin sefan için,
Senin vefan için,
Ölsem, ah çekmem.
3 Arzu ettim,
Çok bekledim,
Çok bekledim ben seni.
Ak melekler,
Pak melekler
Düğün günü hayran sana.
4 Kalbımıñ haanı sen,
Haanı, soltaanı sen.
Aadıña men gurbaan.
Seniñ sapaañ üçiin,
Seniñ vepaañ üçiin,
Ölsem, etmen armaan.
5 Sen gidersiñ,
Yaat edersiñ.
Yaaş yüreğim yaanıñda.
Ey cenaanım,
Mähribaanım,
Söyği oodı caanımda.
6 Kalbımıñ haanı sen,
Haanı, soltaanı sen.
Aadıña men gurbaan.
Seniñ sapaañ üçiin,
Seniñ vepaañ üçiin,
Ölsem, etmen armaan.
1969
166 GÖZLERİÑ GÜLSE DE
1 Çaağıryaañ.
Çaay beryääñ.
Çakıram beryääñ.
Ootlı uçğun göryään gara gözde men.
Kääte geñ gıcaalat,
Kääte çaakılık
Eşidyään övrümli, sırlı sözde men.
2 Birden-ää bulutdan çıkan Aay yaalı,
Birdenem yene de gaamaşyaar yüzüñ.
Gıcakda naalayaan heserli mukaam
Kööne derdimizi goozğayaar biziñ.
3 Sen bolsa sırıñı gizlecek bolup,
Bulğurı süyşürip,
Yüzüñi sovyaañ.
Kalba taalañ salan yaatlamaları
Guvanıp,
Gamlanıp,
Çöllere kovyaañ.
4 "Keypi kök" diydircek bolup
öözüñe,
Kääte gülen bolyaañ,
Kääte değişyääñ.
Ţonda aak kebelek kovalaap yören
Gayğısız gıız bolup yaadıma düşyääñ.
4 Kalbimin hanısın,
Hanı, sultanısın.
Adına ben kurbanım.
Senin sefan için,
Senin vefan için,
Ölsem, ah çekmem.
5 Sen gidersin,
Yâd edersin.
Genç yüreğim yanında.
Ey güzelim,
Sevgilim,
Sevgi ateşi canımda.
6 Kalbimin hanısın,
Hanı, sultanısın.
Adına ben kurbanım.
Senin sefan için,
Senin vefan için,
Ölsem, ah çekmem.
1969
166 GÖZLERİN GÜLSE DE
1 Çağırıyorsun.
Çay veriyorsun.
Bade de veriyorsun.
Ateşli kıvılcım görüyorum kara gözde ben.
Bazen tuhaf bir sitem,
Bazen çağrı
Duyuyorum karmaşık, sırlı sözde ben.
2 Birden buluttan çıkan ay gibi,
Yine aniden buruţuyor yüzün.
Gıcakta inleyen coşkulu makam
Eski derdimizi deţiyor bizim.
3 Sen ise sırrını gizleyecek olup,
Bardağı kımıldatıp,
Yüzünü çeviriyorsun.
Kalbi talan eden anıları
Sevinip,
Gamlanıp,
Çöllere kovuyorsun.
4 "Neţesi yerinde" dedirecek
olup kendine,
Bazen güler gibi oluyorsun,
Bazen değişiyorsun.
O zaman ak kelebek kovalayıp duran
Kaygısız kız olarak hatırıma geliyorsun.
5 Armaan,
Kebelek de,
Läälezaar daa yook.
Torğayıñ daa sayrak sesi gelmeyäär.
Buu bezemen otağlarıñ içinde
Gözleriñ gülse de,
Gövnüñ gülmeyäär.
6 İndi menem bilyään,
Öözüñem bilyääñ
İkiimiziñ aaraamızıñ daşlığın.
Hiiç kimse
Hiiç haçan dooldurabilmez
Söyğüsiz yüreğiñ tukaat boşluğın.
7 Döört diivaarda gaytalayaar şekliñi
Yaakuut yaalı yalpıldayaan mebeller...
Näämüçiin kööz kimiin gızardı yañak?
Näämüçiin tisğindi baadalı eller?
8 Belki, şol sebääplem gaydıp şuu yerde
Görünmääyin diyen karaara gelyään.
Emmaa sataţan dek däärisiz derde,
Yene de, yene de gelceğmi bilyään.
1969
167 ŞAAHIIRIÑ AYAALI
1 "Şaahıır ayaalı kimiin
Yookdur çıdamlı ayaal.
Günde ääriñ başına
Gelip duur set müñ hıyaal.
2 Bir gözeliñ gamzalı
Gaaşını taarııplayaar.
Bir gözeliñ oon sekiz
Yaaşını taarııplayaar.
3 Bir gözeliñ eliniñ
İişine alkış edyää.
Bir gözeliñ dürdääne
Diişine alkış edyää.
4 Ziire ziire zülpleriñ
Taarını taarııplayaar.
Garaz, gayrı gözelleñ
Baarıını taarııplayaar.
5 Yazık,
Kelebek de,
Gül bahçesi de yok.
Toygarın da hoş sesi gelmiyor.
Bu zarif odaların içinde
Gözlerin gülse de,
Gönlün gülmüyor.
6 Artık ben de biliyorum,
Sen de biliyorsun
İkimizin arasının uzaklığını.
Hiçbir kimse
Hiçbir zaman dolduramaz
Sevgisiz yüreğin kederli boşluğunu.
7 Dört duvara yansıtıyor şeklini
Yakut gibi parıldayan mobilyalar...
Niçin köz gibi kızardı yanak?
Niçin titredi badeli eller?
8 Belki bu yüzden, "tekrar burada
Görünmeyeyim" diye bir karara
varıyorum.
Ama tutulmuş gibi dermansız derde,
Yine, yine geleceğimi biliyorum.
1969
167 ŞAİR HANIMI
1 "Şair hanımı kadar
Yoktur sabırlı kadın.
Her gün kocasının başına
Gelir durur yüz bin hayal.
2 Bir güzelin gamzeli
Kaşını över.
Bir güzelin on sekiz
Yaşını över.
3 Bir güzelin elinin
İşine teşekkür eder.
Bir güzelin inci gibi
Diţine teţekkür eder.
4 Kıvrım kıvrım zülüflerin
Telini över.
Kısacası, diğer güzellerin
Hepsini över.
5 Müynürğemekden geçen,
Yazdığı, okaap beryää.
Sähelçe aat daksañam,
Uçursız gatı göryää.
6 Özğeleriñ vaspını
Taakatlı diñlemeli.
Meniñ çıdaap yörşümi
Görenler geñlemeli"
7 Diyip, cooraañ yaanında
Gürlediñ güle güle.
Menem gövünlik berdim
Saña baatırlık bile:
8 - Eciiz ayaalı şaahıır
Asıl-haa alıp bilmez.
Ilham ooduna eciiz
Uçğunam salıp bilmez.
1969
168 SUV AKAR, DAAŢ GAALAR
1 "Suv akar, daaţ gaalar"
Diydi bir doostum.
Asırlaram şaayaatdır buu nakıla.
Armaan, hayal akyaan bulanık suvlar
Kääte kerep salyaa aaydıñ akıla.
2 Yaaşıl gurbaağalı yaaşıl kerepler
Gözlerden gizleyäär gımmatlı daaşı.
Aadamlara aslaa bilinmään gaalyaar
Ne doğulan güni,
Ne yaaşaan yaaşı.
3 Daaţ daa düybe çöküp,
Garaşıp yatmaan,
Köpükli kerepden çıkaaysa kem dääl.
Daaşıñ zarbasından baat alan suv da
Durlanıp,
Çaslıraak akaaysa kem dääl.
1969
169 MÜÑKÜR HAKDA HEKAAYAT
1 Öy eyesi hormat edip bir kööre,
İñ ulı bööleği beripdir saylaap.
Omaça eline iilen dessine
Kaarı ooylanıpdır övürip aylaap:
5 Utanmaktan geçen,
Her yazdığını okuyuverir.
Azıcık uygun görmesen,
Şiddetle darılır.
6 Başkasının özelliğini
Sabırlı dinlemeli.
Benim sabredip duruţumu
Görenler şaşırmalı"
7 Deyip, arkadaşının yanında
Konuţtun güle güle.
Ben de moral verdim
Sana cesaretle:
8 - Aciz kadını şair
Aslâ alamaz.
İlham ateşine aciz
Kıvılcım saçamaz.
1969
168 SU AKAR, TAŢ KALIR
1 "Su akar, taş kalır"
Dedi bir dostum.
Asırlar da şahittir bu ata sözüne.
Yazık, yavaş akan bulanık sular
Bazen tuzak kuruyor aydınlık akla.
2 Yeşil kurbağalı yeşil tuzaklar
Gözlerden gizliyor kıymetli taşı.
İnsanlarca aslâ bilinmeden kalıyor
Ne doğrulduğu gün,
Ne yaşadığı yaş.
3 Taţ da dibe çöküp,
Bekleyip durmadan,
Köpüklü tuzaktan çıkarsa iyi.
Taşın darbesinden hız alan su da
Berraklaşıp,
Biraz coţkun akarsa iyi.
1969
169 ŞÜPHECİ HAKKINDA RİVAYET
1 Ev sahibi hürmet edip bir köre,
En büyük parçayı vermiştir seçip.
Uyluk kemiği eline ilişir ilişmez
Kör hafız düşünmüştür evirip çevirip:
2 "Maña berenleri muñ yaalı bolsa,
Näähilikää öözleriniñ iyyääni?.."
Buu sözden biihabar hocayın, hayıp,
Yene uzadıpdır oña çemçääni.
1969
170 HABARÇI
1 Garağumda galkınanda aal baydak,
Gayraat bilen gadam urduñ galamlı.
Teşneleri tääze dünyää çaağırıp,
Öñ hatarda dayav durduñ galamlı.
2 Kää yabılı,
Arabalı,
Pıyaada
Mirähitsiz menzilleri geçdiñ sen.
Merdaanlara medet beren sözleri
İil içine mercen edip seçdiñ sen.
3 Hakııkata hoossaar çıkdı gazetiñ.
Gazetiñde gaylı göreş gatlandı.
Guduz açan galtamanlar çozanda,
Habarçısı esğer bilen atlandı.
4 Paaş edeñde pağta ootlaan baayları,
Perdelenip, pıçak urdı haayınlık.
Gızıl kerven uğradañda zavoda
Yoolda durdı,
Hiile gurdı haayınlık.
5 Emmaa seniñ hoş habarıñ, halııpaam,
Kerven bilen bile yetdi menzile.
Gazetiñ de cemaağata car etdi
Buu yeñişi dañ atanda señ bile.
6 Aaylar geçdi,
Yıllar geçdi yoollarda.
Erkin ülke ösdi, öñe yöredi.
Buu ösüşiñ, buu yeñişiñ hakı üçiin
Nääçe setir,
Nääçe habar döredi!
7 Kää beğenip,
Kää gıınanıp,
Kää yanıp,
Yoolda yazdıñ,
Zalda yazdıñ,
İişlediñ...
Hem tüpeñli, hem galamlı, halııpaam,
Berlindenem Beyik Yeñiş buuşladıñ.
2 "Bana verdikileri bu kadar ise,
Ne kadar ki kendilerinin yediği?.."
Bu sözden habersiz ev sahibi, yazık,
Yine uzatmıştır ona kepçeyi.
1969
170 MUHABİR
1 Karakum'da yükselince al bayrak,
Azim ile adım attın kalemli.
Susuzları yeni dünyaya çağırıp,
Ön sırada metin durdun kalemli.
2 Kâh atlı,
Kâh kağnılı,
Kâh yaya,
Sınırsız menzilleri geçtin sen.
Yiğitlere güç veren sözleri
El içine mercan edip saçtın sen.
3 Hakikata sözcülük etti gazeten.
Gazetende kızgın savaş kat kat oldu.
Kuduran eşkıyalar saldırınca,
Muhabiri asker ile yola düţtü.
4 Açığa vurduğunda pamuk yakan zenginleri,
Gizlenip, bıçak vurdu hainlik.
Kızıl kervan*ı gönderdiğinde
fabrikaya
Yolda durdu,
Pusu kurdu hainlik.
5 Ama senin iyi haberin, üstadım,
Kervanla beraber eriţti menzile.
Gazeten de halka haber verdi
Bu zaferi tan atınca senin ile.
6 Aylar geçti,
Yıllar geçti yollarda.
Hür ülke geliţti, öne yürüdü.
Bu gelişmenin, bu zaferin hakkı için
Nice satır,
Nice haber türedi!
7 Kâh sevinip,
Kâh üzülüp,
Kâh yanıp,
Yolda yazdın,
Salonda yazdın,
Çalıştın...
Hem tüfekli, hem kalemli, üstadım,
Berlin'den de Büyük Zafer müjdeledin.
---------------------------------
*.
"gızıl kerven", yılın ilk ürününü taşıyan kervandır.
8 Hääzirem sen göök kanalıñ boyundan
Gidip baryaañ baağbaan bilen gürleşip.
Ertiir bolsa aak saazağı yassanıp,
Çopan bilen çaay içersiñ derleşip.
9
Aak altınlı atızlarıñ içinde
Ençe gezek gördüm seni galamlı.
Geologlar gumdan guma göçende
Ençe gezek gördüm seni galamlı.
10 Tääze yıldız açılaaysa asmaanda,
Baarıımızdan ilki görüp bilyään sen.
Nebit çeţme eçilääyse zemiinde,
İlki bilen habar berip bilyään sen.
11 Elmıdaama gözleğde sen.
Yoolda sen.
Oon gün gezyääñ oon setiriñ ışkında.
Hak söz bilen adaalatıñ carçısı,
Orun alyaañ gövünleriñ köşğünde.
1970
171 GOCA ESĞERİÑ YÜREĞİ
1 Onuñ iki ayağınıñ biiriiniñ
Ağaçdandığını bilmedik bolyaan.
Çaalaran başına gözüm düşende,
Yalınlı yoolunı yaadıma salyaan.
2 Hava,
Men görmedik,
Bilmedik bolyaan,
Öözümem öñünde ayıplı yaalı...
Oñ veli Vyetnam baarada hääzir
Alada gayğısı,
Pikri hıyaalı.
3 Donda ayağından düşüpdir cıdaa
Şonda daa uruşdan çıkıp gaytmaandır.
Tääze baran söveţ böölüminde de
Maayıplığın duydurmaandır,
Aytmaandır.
4 Onuñ ayağınıñ gaalan yerinde
Enaayı ığşıldaap,
Boy aldı buğday.
Armaan, oña veli ayak bitmedi,
Şol öñki aavusı,
Şol öñki yağday!
Yööne ol öözüne edipdir kaada:
Toy güni göteryäär çakırlı baada.
8 Bu günse sen yeşil kanalın kıyısından
Geçip gdiyorsun bahçıvanla konuşup.
Yarın ise ak sazağa yaslanıp,
Çobanla çay içersin beraber terleyip.
9
Ak altınlı tarlaların içinde
Defalarca gördüm seni kalemli.